Hollanda’da ayrımcılığa uğrayan öğrencilere tazminat

Hollanda hükûmeti, öğrenim döneminde Eğitim Uygulama Kurumu DUO’nun denetimlerinde ayrımcılığa uğrayan öğrencilere tazminat ödemeye hazırlanıyor. Eğitim Bakanı Letschert, parlamentoya gönderdiği yazıda, bu kişilere maddi karşılık verileceğini açıkladı.

Düzenleme, 2012 ile 2023 yılları arasında aile evinden ayrı yaşayıp yaşamadığı denetlenen öğrencileri kapsıyor. Hollanda’da aile yanında kalmayan öğrenciler daha yüksek burs aldığı için DUO bu alanda usulsüzlük denetimi yapıyordu.

Göçmen kökenli öğrenciler daha çok denetlendi

2023’te NOS op 3 ile Investico’nun ortak araştırması, göçmen kökenli öğrencilerin DUO’nun sahtecilik denetimlerinde orantısız biçimde daha sık hedef alındığını ortaya koymuştu.

Bunun ardından dönemin Eğitim Bakanı Dijkgraaf, 2024’te bu durumu ‘istenmeden ortaya çıkan ayrımcılık’ olarak tanımlayarak özür dilemişti. Bazı öğrenciler haksız yere ev baskınına benzer denetimlerle karşılaşmış, bursları kesilmiş ya da geri ödemeye zorlanmış, ayrıca para cezası almıştı.

DUO daha önce kesilen bursları ve verilen cezaları geri ödemeye başlamıştı. Şimdi buna ek olarak doğrudan tazminat aşamasına geçiliyor.

Kim ne kadar alacak?

Hollanda Eğitim Bakanlığı’nın kararına göre, 2012 ile 2023 arasında yaklaşık 25 bin öğrenci ev denetimi için seçildi.

Bu öğrencilerden 12 bini 500 avro alacak. Bu gruptakilerde DUO eve kadar geldi, ancak denetim sonunda burs kesintisi ya da başka bir yaptırım uygulanmadı.

Yaklaşık 10 bin öğrenci ise 2 bin  avro tazminat alacak. Bu kişiler burs kesintisi gibi doğrudan yaptırımlarla karşılaşmıştı.

4 bin kişi kendisi başvurmak zorunda kalacak

Bir başka grupta yer alan yaklaşık 4 bin öğrenci ise pilot uygulama döneminde denetlendi. Bakanlık, bu grubun kayıtlarının tam olmadığını belirtti. Bu nedenle olası tazminat için bu kişilerin kendilerinin başvuru yapması gerekecek.

Daha fazla tazminat yolu da açık

Bakanlık, standart ödemenin dışında kişiye özel değerlendirme seçeneği de sundu. Daha fazla zarar gördüğünü düşünen öğrenciler, ek tazminat talebinde bulunabilecek.

Ancak bunun için kanıt sunmaları gerekecek. Üstelik bu yolun bir riski de var. Yapılacak inceleme sonunda ödenecek miktar daha düşük de olabilir.

Hukuka aykırı veri, ayrımcı yöntem, mahremiyet ihlali

Bakanlık, tazminat kararını üç temel gerekçeye dayandırdı. Öğrencilerin hukuka aykırı şekilde elde edilen verilerle seçildiği, kullanılan yöntemin dolaylı biçimde ayrımcı olduğu ve özel hayatın ihlal edildiği belirtildi.

Düzenleme için 80 milyon avro ayrıldı

Eğitim Bakanı Letschert, bu düzenlemeyle öğrencilerin uğradığı zararın daha hızlı giderilmesini umduğunu söyledi. Hükûmet toplam 80 milyon avro ayırdı. Bunun 4 milyon avroluk bölümü hukuki destek için kullanılacak.