ABD’de 1 Mayıs’ta ‘kral yok’ protestoları

ABD’de 1 Mayıs Emek ve Dayanışma Günü kapsamında ülke genelinde geniş katılımlı protestolar bekleniyor. NPR’nin aktardığına göre gösterilerin organizatörleri; işe, okula ve alışverişe ara verilmesi çağrısı yaptı.

New Hampshire Radyosu’nun aktardığına göre; “May Day Strong” adıyla düzenlenen eylemler, Boston’dan San Francisco’ya kadar birçok kentte yapılacak. Gösteriler, daha önce “No Kings” (Kral Yok) sloganıyla düzenlenen ve organizatörlere göre milyonlarca kişinin katıldığı Trump karşıtı protestoların devamı olarak görülüyor.

ABD’de 1 Mayıs’ın tarihsel anlamı

ABD’de her yıl eylül ayında kutlanan İşçi Bayramı’ndan farklı olarak 1 Mayıs, tarihsel olarak daha çok protesto günü olarak görülüyor.

1 Mayıs’ın ABD’deki kökleri, 19’uncu yüzyılda sekiz saatlik iş günü mücadelesine dayanıyor. O dönemde çalışanların 12 saat ya da daha uzun vardiyalarla çalışması olağandı.

Daha kısa ve standart iş günü fikri 1800’lerin başında ortaya atıldı. Ancak bu hak, 1938’de Başkan Franklin Delano Roosevelt’in Adil Çalışma Standartları Yasası’nı imzalamasıyla federal düzeyde güvence altına alındı. Yasa önce haftalık çalışma süresini 44 saat olarak belirledi. Bu süre 1940’ta 40 saate indirildi.

Sendikalar: Öncelik milyarderler değil işçiler olmalı

Cuma günkü protestoların en önemli organizatörlerinden biri, ABD’nin en büyük sendikası olan Ulusal Eğitim Birliği. 3 milyon üyeli sendikanın başkanı Becky Pringle, bu yılki mesajın milyarderler yerine işçilere odaklanmak olduğunu söyledi.

Pringle, New York’taki otobüs şoförlerinden Idaho’daki öğretmenlere, Louisiana’daki hemşirelerden okul çalışanlarına kadar birçok kesimin mevcut sistemin baskısını hissettiğini belirtti. Pringle’a göre bu sistem, kamu eğitimi gibi temel hizmetleri budarken milyarderleri önceleyen bir çizgide ilerliyor.

Organizatörler, 500’den fazla sendika, öğrenci grubu, yerel örgüt ve sivil toplum yapısının eylemlere katılacağını duyurdu.

Öğrenciler de greve hazırlanıyor

Eylemlere katılan öğrenci gruplarından Sunrise Movement (Gündoğumu Hareketi), 100 binden fazla öğrencinin okula gitmeyerek protestolara destek vermesinin beklendiğini açıkladı.

Kendisini “Yeşil Yeni Düzen için faşizme karşı mücadele eden gençler” olarak tanımlayan hareket, bu katılımı ‘grev’ olarak nitelendirdi.

Kuzey Carolina’da okullar kapanıyor

Kuzey Carolina’da bazı okul bölgeleri de protestolardan doğrudan etkilenecek. Ulusal Eğitim Birliği’ne göre eyalette öğrenci başına harcama ve öğretmen maaşları ülke genelinde en alt sıralarda yer alıyor.

Planlanan personel yoklukları nedeniyle yaklaşık 20 devlet okulu bölgesinde eğitim yapılmayacak. Eğitimciler, okul otobüsü şoförleri, yemekhane çalışanları ve bakım personeli eyalet başkenti Raleigh’de toplanarak yasama organından kamu eğitimine daha fazla kaynak ayrılmasını isteyecek.

Charlotte-Mecklenburg Eğitim Kurulu da beklenen personel eksikliği nedeniyle 1 Mayıs’ta okulların kapatılmasına karar verdi. Kurul sözcüsü Tom Miner, öğretmenlerin hizmet ettikleri topluluklarda yaşayabilmek ve sevdikleri işi, yani çocuklara eğitim vermeyi sürdürebilmek istediğini söyledi.

“Çocuklar şirketlerden önce gelir”

Kuzey Carolina Öğretmenler Birliği Başkan Yardımcısı Bryan Proffitt, Raleigh’deki mitingin son sekiz yılda eğitim bütçesi için yapılan üçüncü büyük eylem olacağını söyledi.

Proffitt’e göre ‘Kids Over Corporations’ (Çocuklar Şirketlerden Önce Gelir) kampanyasının amacı; devlet okullarına daha fazla yatırım, şirketlere vergi indirimlerinin sona ermesi, demokrasinin onarılması ve sendikal hakların genişletilmesi.

Ancak okul kapanmalarına tepki de var. Cumhuriyetçi eyalet senatörü Amy Galey, okulların bir günlüğüne kapatılmasının öğrencilere fayda sağlamayacağını savundu. Galey, okul yılının bitmesine 20 günden az kaldığını ve öğretmenlerin kritik bir eğitim gününde Raleigh’ye gittiğini söyledi.

“Ultra zenginler payını ödemeli”

Illinois Öğretmenler Federasyonu ve Chicago Öğretmenler Sendikası Başkanı Stacy Davis Gates de eylemlere destek verdi. Gates, ultra zenginlerin adil payını ödemesi gerektiğini belirtti.

Gates, ultra zenginlerden vergi alınmamasının okulları öğretmensiz, kütüphaneleri kitapsız, köprüleri güvensiz ve hastaneleri kapalı bıraktığını söyledi. Gates’e göre farklı bir gelecek için öğrencilerin ve toplumların ihtiyaç duyduğu kaynaklara ulaşması gerekiyor.

Birçok kentte gösteri var

1 Mayıs gösterileri Chicago, Los Angeles, Seattle, New York, Minneapolis, Washington, Albuquerque ve Portland dahil birçok kentte düzenlenecek.

Trump, ilk başkanlık döneminde Dwight Eisenhower’dan bu yana gelen başkanların izlediği çizgiyi sürdürerek 1 Mayıs’ı ‘Sadakat Günü’ ilan etmişti. Bu gün, ABD’de bireysel özgürlüklere bağlılığın kutlandığı bir gün olarak tanımlanıyor.

Beyaz Saray ise yaptığı açıklamada Trump yönetiminin Amerikan işçilerinin yanında durmaktan hiç vazgeçmediğini savundu. Açıklamada ticaret anlaşmalarının yeniden müzakere edilmesi, imalat yatırımları, fazla mesai vergilerinde indirim ve sınır güvenliği gibi adımlar örnek gösterildi.