Klingbeil amaç dışı fon kullanımı suçlamalarını reddetti

Almanya’da hükûmetin ekonomiyi canlandırmak için devreye soktuğu borç paketi yeni bir tartışma başlattı. Maliye Bakanı Lars Klingbeil, altyapı ve iklim hedefleri için ayrılan milyarlarca avroluk özel fonun bütçe açıklarını kapatmak için kullanıldığı yönündeki suçlamaları kabul etmedi.

Sosyal Demokrat Partili Klingbeil, bu kaynağın yalnızca yasal çerçevede ve altyapı yatırımları için harcandığını söyledi. Bakan, asıl önemli olanın bu paranın yerel yönetimlere ulaşması olduğunu savundu.

Klingbeil bu hafta Berlin’de yaptığı açıklamada “Önemli olan yüzme havuzlarının yenilenmesi, köprülerin onarılması ve hızlı internet altyapısının kurulmasıdır. Şu anda en önemli olan budur” dedi.

Eleştirilerin odağında 500 milyar avroluk fon var

Almanya Federal Meclisi, 2025 yılında altyapı ve iklim nötrlüğü için 500 milyar avroluk özel bir fonu onaylamıştı. Bu düzenleme, ek borçlanmanın önünü açmıştı.

Ancak bir yıl sonra iki önemli ekonomi enstitüsü, fonun kullanımına ilişkin olumsuz değerlendirmeler yayımladı. Münih merkezli Ifo Enstitüsü ile Köln merkezli Alman Ekonomi Enstitüsü’ne göre hükûmet, bu kaynağı yeni yatırımlar için kullanmak yerine bütçedeki boşlukları kapatmak için devreye soktu.

‘Paranın yüzde 95’i başka amaçla kullanıldı’ iddiası

Ifo Başkanı Clemens Fuest, bu borç paketine daha ilk günden itiraz eden isimlerden biriydi. Fuest, son çalışmasının ardından eleştirilerini daha da sertleştirdi.

ARD’ye konuşan Fuest, 2025 bütçesini dengelemek için özel fondaki kaynağın yüzde 95’inin başka alanlara kaydırıldığını savundu. Fuest, dolaylı borçlanmayla harcama artışı ya da vergi indirimi finansmanının mevcut koşullarda doğru olmadığını söyledi.

Fuest “İhtiyaç duyulan şey, yardımların ve ayrıcalıklı harcamaların dağıtılması değil. Öncelikli olmayan kalemlerde kesintiye gidilmesi gerekiyor. Koalisyon ise tam ters yönde ilerliyor” diye konuştu.

Bakanlık: Yasal hedefler yerine getirildi

Maliye Bakanlığı ise suçlamalara karşı çıktı. Bakanlığa göre ekonomi enstitüleri eski 2024 bütçe planıyla yeni 2025 planını yanlış biçimde karşılaştırdı.

Bakanlık, federal bütçeden yapılan yatırımlarla özel fondan gelen ek harcamaların geçen yıl toplam 87 milyar avroya ulaştığını açıkladı. Bu rakamın 2024’e göre yüzde 17 artış anlamına geldiği ve böylece çekirdek bütçede öngörülen yasal yatırım hedefinin karşılandığı belirtildi.

Muhalefet ve uzmanlar ikna olmadı

Ekonomi uzmanları ise rakamları farklı okuyor. Onlara göre Maliye Bakanlığı, daha önce çekirdek bütçede yer alan 23 milyar avroluk yatırımı özel fona kaydırdı. Eleştiriler, bunun bir tür muhasebe oyunu olduğu yönünde.

Federal Meclis’teki muhalefet de aynı görüşte. Yeşiller ile AfD, konuyu Federal Anayasa Mahkemesi’ne taşıyabileceklerini açıkladı.

Asıl baskı ileride artabilir

Özel fonun 12 yıl boyunca kullanılması planlanıyor. 2026’da federal yatırımların toplam 128 milyar avroya ulaşması bekleniyor. Bunun 58 milyar avroluk kısmının özel fondan karşılanacağı öngörülüyor. 2029’a kadar harcamaların benzer düzeyde sürmesi bekleniyor.

Ancak 2030’dan 2036’ya kadar fondan yılda yalnızca yaklaşık 20 milyar avro çekilebilecek. 2037’den sonra ise tüm yatırımların yeniden normal bütçeden karşılanması gerekecek.

Bu nedenle tartışmanın kısa sürede sona ermesi beklenmiyor. Ekonomi uzmanları ile bütçe politikasıyla ilgilenen milletvekilleri, özel fonun nasıl kullanıldığını yakından izlemeyi sürdürecek.

‘Yatırım bakanı’ yerine ‘aktarma bakanı’ eleştirisi

Tartışma, Klingbeil’in siyasi imajına da zarar veriyor. Alman ekonomi gazetesi Handelsblatt’ta yer alan bir yorumda, Klingbeil’in kendisi için kurduğu ‘yatırım bakanı’ söyleminin şu ana kadar işlemediği belirtildi. Aynı yorumda, bakanın giderek ‘kaynak aktaran bakan’ görüntüsü verdiği ifade edildi.