Akaryakıtta zam sınırı geldi, fiyatlar rekorla başladı

Almanya’da akaryakıt fiyatlarına ilişkin yeni düzenleme yürürlüğe girdi. Buna göre benzin ve motorin fiyatları artık gün içinde yalnızca bir kez, saat 12.00’de artırılabilecek. Fiyat indirimi ise günün her saatinde yapılabilecek.

Yeni uygulama, İsrail ve ABD’nin İran’a yönelik saldırılarının ardından hızla yükselen akaryakıt fiyatları nedeniyle devreye alındı. Ancak düzenleme yürürlüğe girmeden hemen önce fiyatlar bir kez daha tırmandı. ADAC verilerine göre Super E10 ve motorin, yılın en yüksek seviyelerine çıktı.

Fiyatlar düzenleme öncesi zirve yaptı

ADAC’ın hesaplamasına göre pazartesi günü Super E10’un günlük ortalama litre fiyatı 2,087 avroya yükseldi. Bu, yılın en yüksek seviyesi oldu. Motorinin litre fiyatı da 2,295 avroya çıktı. Salı sabahı ise fiyatlar daha da yükseldi. Sabah saatlerinde Super E10 2,159 avroya, motorin ise 2,368 avroya kadar çıktı.

Geçen hafta kısa süreli bir gerileme görülse de bu düşüş kalıcı olmadı. Özellikle İran savaşı sonrası fiyat artışı daha da belirgin hâle geldi. Metindeki bilgilere göre motorin, ABD ve İsrail’in İran’a saldırısından önceki döneme göre yaklaşık 55 sent, Super E10 ise yaklaşık 31 sent daha pahalı hâle geldi.

Yeni kuralla ne değişti?

Yeni düzenlemeye göre istasyonlar fiyatı yalnızca öğle saatinde bir kez artırabilecek. Hükûmet bu adımla gün içindeki sert fiyat dalgalanmalarını sınırlamayı ve piyasada daha fazla şeffaflık sağlamayı amaçlıyor.

Yasa Federal Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girdi. Kurala uymayan istasyonlara 100 bin avroya kadar para cezası verilebilecek.

Düzenleme, yalnızca zam saatini sınırlamıyor. ‘Akaryakıt tedbir paketi’ kapsamında Federal Kartel Dairesi’nin yetkileri de genişletildi. Kurum artık aşırı fiyatlara karşı daha güçlü müdahale imkânına sahip olacak.

Avusturya modeli örnek alındı

CDU/CSU ile SPD koalisyonu bu adımla Avusturya’daki benzer sistemi esas aldı. Haberde aktarıldığına göre Avusturya’da uzun süredir uygulanan bu model kısa süre önce daha da sıkılaştırıldı.

Buna rağmen hem ADAC hem de sektör temsilcileri, yeni düzenlemenin fiyatları ciddi biçimde aşağı çekip çekmeyeceği konusunda kuşkulu.

Sektör: Ucuzlama beklemiyoruz

Westfalen AG Yönetim Kurulu Başkanı Thomas Perkmann, Welt'e yaptığı açıklamada yeni kuralın tüketici lehine büyük bir sonuç doğurmayacağını savundu. Perkmann, “Tüketiciler için daha düşük akaryakıt fiyatları beklemiyoruz” derken, şirketler için daha fazla bürokrasi maliyeti oluşacağını söyledi.

Perkmann, akaryakıt istasyonlarının fiyatları bilinçli biçimde yükselttiği eleştirisini de reddetti. Rafine edilmiş yakıtı kendilerinin de satın aldığını, sektörün zincirin en son halkasında yer aldığını söyledi.

Vergi yükü tartışması büyüyor

Verilere göre Almanya’da benzin fiyatının yarıdan fazlası vergi ve kesintilerden oluşuyor. İki avroluk bir litre E10’un 0,65 avrosu enerji vergisine, 0,32 avrosu KDV’ye, 0,16 avrosu ise CO2 payına gidiyor. Ürün maliyeti ile bayi ve petrol şirketlerinin payı toplamda 0,87 avro düzeyinde kalıyor.

Perkmann, devletin gerçekten fiyatları düşürmek istemesi hâlinde vergi ve kesintileri azaltabileceğini savundu. Ancak aynı açıklamada, fosil yakıtların pahalılaşmasının iklim politikaları açısından da teşvik edici olduğunu söyledi. Ona göre Almanya zaten uzun süredir fosil yakıtları her yıl daha pahalı hâle getiren bir strateji izliyor.

Etkisi tartışmalı bir başlangıç

Yeni düzenleme, pompadaki sert fiyat artışlarının yaşandığı bir dönemde yürürlüğe girdi. Hükûmet, zamların gün içine yayılmasını sınırlamayı hedefliyor. Ancak hem sektör hem de otomobil kulüpleri, tek başına bu adımın tüketiciye belirgin bir rahatlama sağlayacağından emin değil.