Sığınmacıları kışlaya yerleştirme planına mahkemeden engel

Britanya’da Yüksek Mahkeme, sığınmacıların eski askerî kışlalarda ve ortak konaklama alanlarında barındırılmasına ilişkin hükûmet planlarını zorlaştırabilecek önemli bir karar verdi.

Guardian’ın gördüğü karara göre mahkeme, işkence, insan ticareti ve ağır şiddet mağduru sığınmacıların yabancılarla aynı odada kalmaya zorlanmasını hukuka aykırı buldu.

Karar, İçişleri Bakanı Shabana Mahmood’un sığınmacıları otellerden çıkarıp daha fazla kişiyi ortak konutlara, yatakhanelere ve Savunma Bakanlığı arazilerindeki eski kışlalara yerleştirme planı açısından ciddi bir engel olarak değerlendiriliyor.

Mahkeme: Riskler yeterince değerlendirilmedi

Yargıç Sweeting, hükûmetin politika değişikliği yaparken işkence ve insan ticareti mağdurları üzerindeki etkileri değerlendirmediğini belirtti.

Mahkemeye göre bu kişilerin zarar görme riskine ilişkin uzun süredir bilinen ve tutarlı kanıtlar vardı. Buna rağmen bakanlık, değişikliğin sonuçlarını gerektiği gibi incelemedi.

Kararda, İçişleri Bakanlığı’nın ilgili yardım kuruluşlarıyla yeterli istişare yürütmediği de vurgulandı. Bu nedenle yapılan politika değişikliğinin kamu hukuku yükümlülüklerini ciddi biçimde ihlal ettiği belirtildi.

“Hayatta kalanlar tehlikeye atıldı”

Davayı Freedom From Torture ve Helen Bamber Foundation adlı iki yardım kuruluşu açtı. Bu kuruluşlar, fiziksel ve psikolojik şiddetten kaçan sığınmacılarla çalışıyor.

Freedom From Torture’dan Natasha Tsangarides, kararı işkence mağdurları için ‘hayati ve güçlü bir zafer’ olarak nitelendirdi.

Tsangarides, hükûmetin politika değişikliğinin hukuka aykırı olduğunun açıkça ortaya konduğunu belirterek, “Bu değişikliklerin sonuçlarını gördük. İşkence mağdurları zarar görebilecekleri koşullara yerleştirildi” dedi.

10 bin kişi etkilenebilir

Freedom From Torture’a göre ortak konaklama yerlerinde kalan yaklaşık 10 bin işkence mağduru bu karardan etkilenebilir.

Şubat 2024’te önceki hükûmet tarafından getirilen politika değişikliğinden önce, işkence, insan ticareti ya da ağır fiziksel, psikolojik veya cinsel şiddet mağdurlarının yabancılarla aynı odada kalmaya zorlanmaması yönünde koruyucu bir yaklaşım uygulanıyordu.

Yardım kuruluşlarına göre mevcut hükûmet de işkence mağdurlarını ortak konaklama alanlarında barındırmayı sürdürdü.

Bakanlık eski politikaya dönebilir

Kararın ardından İçişleri Bakanlığı’nın nasıl adım atacağı belirsiz. Bakanlık eski politikaya dönebilir ya da değişikliği yeniden gündeme getirmek için yardım kuruluşlarıyla istişare yürütebilir.

Bu durumda resmî etki değerlendirmesi yapılması ve uzman görüşü alınması gerekecek.

Helen Bamber Foundation yöneticilerinden Kamena Dorling, kötü yaşam koşullarının işkence ve insan ticareti mağdurlarının iyileşme sürecini engellediğini söyledi.

Dorling, daha fazla kırılgan insanı büyük konaklama alanlarına ve ortak otel odalarına yerleştirme kararının, mültecilerle her gün çalışanların kanıtlarını görmezden gelen siyasî bir tercih olduğunu belirtti.

Eski kışlalara yerleştirme planı sürüyor

İçişleri Bakanlığı yetkililerine göre East Sussex’teki Crowborough eski kışlasına şu ana kadar yaklaşık 350 kişi yerleştirildi. Bu tesis ocak ayında sığınmacılara açılmıştı.

Inverness’teki Cameron kışlasına 300 sığınmacı yerleştirme planı ise gecikmelerle karşılaştı.

İçişleri Bakanlığı, mahkeme kararını dikkatle inceleyeceğini açıkladı. Bakanlık sözcüsü, önceki hükûmet döneminde alınan büyük konaklama alanlarından ders çıkarıldığını, sığınmacı konaklama yerlerinde sağlık ve güvenlik standartlarının sıkı biçimde denetlendiğini söyledi.

Sözcü, gerçekten ek desteğe ihtiyaç duyan kişilere bu desteğin sağlandığını belirtti.