Doğal gaz faturalarında yeni dönem: 23 milyon haneye indirim geliyor

Birleşik Krallık'ta hükûmet, artan enerji maliyetleri nedeniyle milyonlarca haneyi ilgilendiren yeni bir düzenleme açıkladı. Maliye Bakanı John Healey, doğal gaz faturalarına tüketimden bağımsız olarak eklenen günlük sabit ücretin kaldırılmasını istedi.

The Guardian'ın haberine göre düzenleme, yaklaşık 23 milyon haneyi kapsayacak. Hükûmet, değişiklikle hanelerin yüzde 60'ının yıllık doğal gaz faturasında ortalama 45 sterlin tasarruf sağlayabileceğini hesaplıyor.

Ancak düzenleme herkesin faturasını düşürmeyecek. Çok fazla doğal gaz tüketen haneler daha yüksek tutarlar ödemek zorunda kalabilecek.

Hiç doğal gaz kullanmayanlar bile ücret ödüyor

Birleşik Krallık'ta doğal gaz faturaları iki temel kalemden oluşuyor. Bunlardan ilki tüketilen doğal gazın bedeli, diğeri ise günlük sabit ücret.

Mevcut sistemde bir hane hiç doğal gaz kullanmasa bile şebekeye bağlı olduğu sürece sabit ücret ödemek zorunda.

Bu durum özellikle düşük gelirli aileleri etkiliyor. Çünkü daha az doğal gaz tüketen hanelerde sabit ücret, toplam faturanın daha büyük bir bölümünü oluşturuyor.

Yeni düzenlemeyle günlük sabit ücret kaldırılacak. Ancak bu ücretle karşılanan maliyetler tamamen ortadan kalkmayacak. Bunun yerine tüketilen doğal gazın birim fiyatına yansıtılacak.

Dolayısıyla az doğal gaz kullananlar avantaj elde ederken, tüketimi yüksek olanların faturaları artabilecek.

2027'de yürürlüğe girmesi hedefleniyor

Maliye Bakanı John Healey, İngiltere, İskoçya ve Galler'deki enerji piyasasını düzenleyen Ofgem'den yeni sistemi 2027 yılında veya mümkün olan en kısa sürede uygulamasını isteyeceğini açıkladı.

Healey, mevcut sabit ücret uygulamasının adaletsiz ve çağ dışı olduğunu savundu. Bakan, değişikliğin milyonlarca hanenin üzerindeki mali yükü hafifleteceğini belirtti.

Başbakan Andy Burnham da düzenlemeyi desteklediğini açıkladı. Burnham, enerji piyasasının vatandaşların çıkarlarını daha iyi koruyacak biçimde değiştirilmesi gerektiğini söyledi.

Ofgem'in yaptırdığı araştırmaya göre vatandaşların yüzde 61'i doğal gaz faturalarındaki sabit ücretleri adaletsiz buluyor.

Özellikle kışın doğal gaz kullananlar kazanacak

Enerji araştırmaları yapan Nesta kuruluşuna göre değişiklik, düşük gelirli hanelerin lehine sonuçlar doğurabilir.

Özellikle yalnızca kış aylarında ısınmak için doğal gaz kullanan kişiler mevcut sistemden olumsuz etkileniyor. Bu haneler yılın büyük bölümünde doğal gaz tüketmese bile her gün sabit ücret ödüyor.

Ön ödemeli sayaç kullanan bazı düşük gelirli hanelerde de yaz aylarında doğal gaz tüketimi olmadığı hâlde borç birikebiliyor.

Yakıt Yoksulluğuna Son Koalisyonu (End Fuel Poverty Coalition), sabit ücretin kaldırılmasının bu sorunu hafifletebileceğini belirtti.

Nesta uzmanı Andrew Sissons ise değişikliğin elektrikli ısı pompalarına geçişi bazı haneler için daha ekonomik hâle getirebileceğini söyledi.

Düşük gelirlilere ek destek de gündemde

Hükûmetin enerji faturalarına yönelik adımları sabit ücretin kaldırılmasıyla sınırlı değil.

Healey'nin bugün açıklayacağı bütçede, düşük gelirli hanelere yönelik 1 milyar sterlini aşan yeni bir destek paketi sunması bekleniyor.

Plana göre hâlihazırda yıllık 150 sterlin olarak uygulanan 'Warm Homes Discount' adlı enerji faturası indiriminin, belirli koşulları karşılayan haneler için yaklaşık 100 sterlin artırılması gündemde.

Hükûmet ayrıca ekim ayının başında elektrik faturalarındaki KDV'yi altı aylığına askıya almıştı. Bu değişikliğin, enerji fiyat tavanını yıllık 45 sterlin daha düşük seviyede tuttuğu hesaplanıyor.

Herkesin faturası düşmeyecek

Düzenleme özellikle düşük tüketimli hanelere avantaj sağlayacak olsa da bütün vatandaşların aynı ölçüde tasarruf etmesi beklenmiyor.

Sabit ücretin doğal gazın birim fiyatına aktarılması, yüksek tüketimli hanelerin daha fazla ödeme yapmasına yol açabilir.

Yeşiller Partisi ise düzenlemeyi yetersiz bularak hükûmetin hayat pahalılığı krizini çözmek için daha kapsamlı önlemler alması gerektiğini savundu.

Yeni sistem henüz yürürlüğe girmedi. Sabit ücretin ne zaman kaldırılacağı ve birim fiyatların nasıl değişeceği, Ofgem'in hazırlayacağı düzenlemenin ardından netleşecek.