Fransa’da çalışan emekliler için 1 Ekim alarmı

Fransa’da emeklilik maaşı alırken çalışmaya devam etmeyi sağlayan 'cumul emploi-retraite' sisteminin kuralları 1 Ocak 2027’den itibaren değişiyor. Yeni düzenleme özellikle serbest meslek sahipleri açısından önemli sonuçlar doğuracak.

TF1 Info’nun haberine göre yeni kurallar yürürlüğe girdikten sonra emekli olup çalışmayı sürdürenlerin alacağı maaş, yaşlarına ve çalışma gelirlerine göre azaltılabilecek. Mevcut daha avantajlı koşullardan yararlanmak isteyen bazı serbest meslek sahipleri için kritik tarih ise 1 Ekim 2026.

67 yaşından önce maaşta kesinti yapılacak

Yeni sistemde emeklilik yaşına ulaşmadan emekli olup çalışmayı sürdürenlerin mesleki gelirleri, emekli maaşlarından aynı miktarda düşülecek. Hastalık durumunda alınan günlük ödenekler gibi bazı gelirler de bu hesaplamaya dahil edilecek.

Yasal emeklilik yaşı ile 67 yaş arasında ise sınırlı bir çalışma-emeklilik maaşı birleşimi uygulanacak. Yıllık çalışma geliri 7 bin avroyu aşarsa, bu sınırı geçen kısmın yüzde 50’si emekli maaşından düşülecek.

67 yaşından sonra ise emekli maaşı ile çalışma geliri herhangi bir üst sınır olmadan birlikte alınabilecek. Çalışmaya devam edenler ayrıca yeni emeklilik hakları da kazanabilecek.

Serbest meslek sahipleri için neden 1 Ekim kritik?

Yeni düzenleme, emeklilik tarihi 1 Ocak 2027’den önce başlayan kişilere uygulanmayacak. Bu nedenle yıl sonuna kadar emekliliğini başlatabilenler mevcut sistemden yararlanmayı sürdürebilecek.

Ancak serbest meslek sahiplerinin önemli bir bölümü emeklilik başlangıç tarihini her ayın başı olarak seçemiyor. Bu kişilerde emekli aylığı yalnızca takvim yılındaki üç aylık dönemlerin ilk günü itibarıyla başlatılabiliyor.

Tüketici kuruluşu Que Choisir’e göre 2026 yılı içinde kalan son uygun tarih bu nedenle 1 Ekim. Emeklilik tarihi 1 Ocak 2027’ye kaldığında yeni ve daha sınırlayıcı kurallar devreye girecek.

Mimarlar ve psikologlar için istisna var

Cipav adlı mesleki emeklilik kurumuna bağlı bazı serbest meslek grupları ise bu kuralın dışında bulunuyor. Mimarlar, kayak eğitmenleri ve psikologlar gibi bazı mesleklerde çalışan ve kariyerleri boyunca başka bir serbest meslek emeklilik sistemine prim ödememiş kişiler emekliliklerini ayın ilk gününden başlatabiliyor.

Bu kişiler için 1 Kasım veya 1 Aralık 2026 da seçenek olabilecek.

TF1 Info’nun aktardığına göre genel sistemde 2 Ocak 1964’ten önce doğanların, Cipav kapsamındakilerde ise 2 Mart 1964’ten önce doğanların mevcut avantajları korumak istiyorlarsa emeklilik başvurularını zamanında yapmaları önem taşıyor.

Mevcut sistem ikinci emeklilik hakkı da sağlıyor

1 Eylül 2023’ten bu yana yürürlükte olan mevcut sistem, gerekli şartları karşılayan emeklilerin çalışmaya devam ederken yeni emeklilik hakları kazanmasına da izin veriyor.

Fransa Serbest Meslekler Ulusal Yaşlılık Sigortası Fonu CNAVPL’ye göre çalışırken kazanılan bu yeni haklar, daha önce bağlanmış ilk emekli maaşının tutarını değiştirmiyor. Buna karşılık kişi ilerleyen dönemde ikinci bir emekli aylığına hak kazanabiliyor.

Serbest meslek sahibi çalışmaya devam ettiği sürece diğer çalışanlar gibi prim ödemeyi sürdürüyor. Ancak ikinci emeklilik hakkı da kullanıldıktan sonra yeniden çalışılması halinde üçüncü kez yeni emeklilik hakkı biriktirilemiyor.