Trump Hürmüz ültimatomunu uzattı

ABD Başkanı Donald Trump, İran’ın Hürmüz Boğazı’nı açmaması hâlinde enerji tesislerini vuracağı yönündeki tehdidini şimdilik askıya aldı. Trump, önümüzdeki beş gün içinde İran’daki elektrik santralleri ile enerji altyapısına saldırı yapılmaması talimatı verdiğini duyurdu. Bu kararın da son iki günde yürütülen ‘çok iyi ve verimli görüşmelerin’ sonucu olduğunu savundu. Daha önce İran’a 48 saat süre veren Trump, bu sürenin dolmasına rağmen saldırı emrini devreye sokmadı.

Washington görüşme diyor, Tahran reddediyor

Trump, gazetecilere yaptığı açıklamada tarafların 15 başlıkta uzlaştığını ileri sürdü. Görüşmelerde damadı Jared Kushner ile ABD temsilcisi Steve Witkoff’un da rol aldığını söyledi. Trump’a göre pazar günü Tahran adına ‘saygın’ bir temsilciyle temas kuruldu. Ancak bu kişinin kim olduğu açıklanmadı. Trump ayrıca, ABD’nin İran’ın yeni dini lideri Ayetullah Mücteba Hamaney ile doğrudan görüşmediğini söyledi.

İran ise bu açıklamaları reddetti. Tahran yönetimi, Washington’la doğrudan müzakere yapılmadığını, bu söylemlerin enerji fiyatlarını düşürmek ve askerî planlar için zaman kazanmak amacı taşıdığını savundu. İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi’nin yalnızca Türkiye Dışişleri Bakanı Hakan Fidan’la görüştüğü belirtildi.

Karşılıklı tehditler sürüyor

Trump’ın ilk tehdidinin ardından İran Devrim Muhafızları, İran’ın elektrik altyapısına saldırı olması hâlinde İsrail’in elektrik santralleri ile Körfez’deki ABD üslerinin enerji hatlarını hedef alacaklarını duyurdu. İran ayrıca Hürmüz Boğazı’nı tamamen kapatma tehdidini de yineledi. İran devlet medyası ise Trump’ın son açıklamasını geri adım olarak sundu. Bu gelişmenin ardından petrol fiyatı sert düştü. Brent petrolün varil fiyatı gün içinde 96 dolara kadar gerilerken, DAX endeksi de güçlü yükseldi. Hürmüz Boğazı, dünya petrol ihtiyacının yaklaşık beşte birinin geçtiği kritik hatlardan biri olduğu için, burada yaşanan her gerilim doğrudan küresel enerji piyasasını etkiliyor.

Saha sakinleşmedi

Diplomasi mesajlarına rağmen bölgedeki çatışmalar durmadı. İsrail, Tahran’daki altyapı hedeflerine yönelik geniş çaplı hava saldırıları başlattığını açıkladı. İran medyasına göre Hürremabad’da 6 kişi öldü, 43 kişi yaralandı. Lübnan Hizbullahı da son 24 saatte İsrail’e 60’tan fazla saldırı düzenlediğini duyurdu. Bu arada Suudi Arabistan ve Birleşik Arap Emirlikleri de İran’dan geldiği belirtilen füze ve İHA tehditleriyle karşı karşıya kaldıklarını açıkladı. Bu tablo, Trump’ın enerji tesislerine yönelik saldırıyı ertelemesine rağmen savaşın sahada tam hız sürdüğünü gösteriyor.