ABD ve İran’dan 60 günlük barış yol haritası

ABD ile İran arasında İsviçre’de yürütülen görüşmelerde önemli ilerleme sağlandığı açıklandı. Katar ve Pakistan’ın ortak açıklamasına göre taraflar, 60 gün içinde nihai bir anlaşmaya varılması için yol haritası üzerinde uzlaştı.

Açıklamada, ilk üst düzey müzakere turunun tamamlandığı ve teknik görüşmelerin hafta boyunca İsviçre’de süreceği belirtildi.

Hürmüz Boğazı için iletişim hattı kurulacak

Görüşmelerin en dikkat çeken başlıklarından biri Hürmüz Boğazı oldu. Katar ve Pakistan’ın açıklamasına göre ABD ile İran, bölgede gemi geçişlerinin güvenliğini sağlamak için özel bir iletişim hattı kurulması konusunda anlaştı.

Bu hatla, yanlış anlaşılmaların, gecikmelerin ve olası kazaların önüne geçilmesi hedefleniyor.

Sistem, Soğuk Savaş döneminde ABD ile Sovyetler Birliği arasında kullanılan ‘kırmızı telefon’ hattına benzetiliyor.

Lübnan için ayrı mekanizma

Tarafların, Lübnan’daki çatışmaların durdurulması için de bir koordinasyon mekanizması kurmayı kabul ettiği bildirildi.

Bu mekanizma, İsrail ile İran destekli Hizbullah arasındaki askeri operasyonların sona erdirilmesini ve ateşkesin izlenmesini hedefliyor.

Katar ve Pakistan’a göre süreçte Lübnan da yer alacak. Arabulucu ülkeler ise uygulamanın takip edilmesinde rol üstlenecek.

Görüşmeler ‘olumlu’ geçti

Arabulucu ülkeler, görüşmelerin ‘olumlu ve yapıcı bir atmosferde’ gerçekleştiğini duyurdu.

Açıklamada, yeni temaslar için bir mekanizma oluşturulmasının da ‘cesaret verici ilerleme’ olduğu belirtildi.

İran Dışişleri Bakanlığı da görüşmelerde ilerleme sağlandığını açıkladı. Tahran, Hürmüz Boğazı’ndan güvenli gemi geçişi için mekanizma üzerinde uzlaşıldığını bildirdi.

İran tarafına göre müzakere heyetlerinin çalışması 18 saat sürdü. Teknik ekipler ise görüşmelere devam ediyor.

Petrol fiyatları geriledi

ABD-İran hattındaki ilerleme sinyali petrol piyasalarına da yansıdı. Görüşmelerin ardından Brent petrolün varil fiyatı bir ara 79 dolar seviyesine, ABD tipi WTI petrol ise yaklaşık 77 dolara geriledi.

Piyasalarda, Hürmüz Boğazı çevresindeki gerilimin azalabileceği beklentisi fiyatları aşağı çekti.

Suriye’den Lübnan açıklaması

Bölgedeki bir diğer gelişme Suriye’den geldi. Suriye Geçiş Dönemi Cumhurbaşkanı Ahmed el-Şaraa, ülkesinin Lübnan’a askeri müdahalede bulunmak istemediğini söyledi.

El-Şaraa, Birleşik Arap Emirlikleri merkezli Al Maschhad kanalına yaptığı açıklamada, ABD Başkanı Donald Trump’ın sözlerinin yanlış yorumlandığını belirtti.

Trump’ın Suriye’nin Hizbullah konusunda yardımcı olabileceğini söylediği aktarılmıştı. El-Şaraa ise bunun ‘Suriye yarın sabah Lübnan’a girecek’ anlamına gelmediğini savundu.

Teknik görüşmeler İsviçre’de sürecek

ABD ve İran arasındaki teknik müzakerelerin İsviçre’deki Bürgenstock’ta hafta boyunca devam etmesi bekleniyor. ABD Başkan Yardımcısı JD Vance’in İsviçre’de ne kadar kalacağı ise henüz net değil.

Arabulucuların üzerinde uzlaşılan ana başlıkları içeren bir belge yayımlaması bekleniyor. Süreç başarılı olursa, ABD ile İran arasında nihai anlaşma için 60 günlük diplomatik takvim işleyecek.