Hasta yakınına bakanlara kötü haber: 761 avroluk destek tehlikede

Belçika'da hasta, yaşlı veya engelli aile üyelerine ücretsiz bakım sağlayan binlerce kişiyi ilgilendiren yeni bir tartışma başladı. İşsizlik yardımlarına getirilen süre sınırlaması nedeniyle gelirlerini kaybetme riski taşıyan aile içi bakım verenler için uygulanan geçici koruma, yıl sonunda sona erecek. Sivil toplum kuruluşları ise kalıcı bir çözüm bulunmaması hâlinde bu kişilerin sosyal güvenceden mahrum kalabileceği uyarısında bulunuyor.

Ailelere ve bakım veren kişilere destek sağlayan dört kuruluş, Belçika Çalışma Bakanı David Clarinval'a (MR) ortak çağrıda bulundu.

Ligue des familles, Aidants Proches, Inclusion ve SUSA Vakfı, aile üyelerine ücretsiz bakım sağlayan kişilerin haklarının yasal güvenceye kavuşturulmasını istedi.

Kuruluşlar, mevcut belirsizliğin özellikle ekonomik açıdan zor durumda olan aileleri tehdit ettiğini belirtti.

İşsizlik yardımı reformu bakım verenleri de etkiledi

Belçika'da hükûmet, işsizlik yardımlarının süresini sınırlandıran bir reform gerçekleştirdi.

Ancak bu düzenleme, iş aramak yerine hasta veya engelli yakınlarının bakımını üstlenmek zorunda kalan kişileri de etkiledi.

Çünkü bazı aile üyeleri, yakınlarının sürekli bakıma ihtiyaç duyması nedeniyle düzenli bir işte çalışamıyor.

Bu kişiler bakım hizmeti karşılığında ücret almadıkları için geçimlerini sosyal yardımlar üzerinden sürdürebiliyor.

İşsizlik yardımlarının süreyle sınırlandırılması ise bazı bakım verenlerin bu gelirlerini tamamen kaybetme tehlikesiyle karşı karşıya kalmasına neden oldu.

Yılın başında çok sayıda bakım veren kişi ve sivil toplum kuruluşu, reformun sonuçlarına karşı uyarıda bulunmuştu.

Aylık 761 avroluk geçici çözüm bulundu

Tepkilerin ardından federal hükûmet geçici bir düzenlemeye gitti.

Bu kapsamda, reformdan etkilenen ücretsiz bakım veren kişilerin işsizlik yardımı alma hakları 12 ay uzatıldı.

Ancak yardım tutarı düşürüldü ve aylık 761 avro olarak belirlendi.

Düzenlemenin amacı, aile üyelerine bakım sağlayan kişiler için kalıcı bir sosyal güvence sistemi oluşturulana kadar zaman kazanmaktı.

Bu süre içerisinde hükûmetin yeni bir yasal düzenleme hazırlaması ve bakım verenlerin haklarını daha açık biçimde güvenceye alması bekleniyordu.

Ancak aradan geçen aylara rağmen kalıcı bir çözüm ortaya çıkmadı.

Üstelik geçici koruma 31 Aralık'ta sona erecek.

Yıl sonunda gelirlerini tamamen kaybedebilirler

Sivil toplum kuruluşları, mevcut düzenlemenin uzatılmaması durumunda bazı bakım verenlerin bütün sosyal güvencelerini kaybetme riskiyle karşılaşacağını belirtiyor.

Özellikle düzenli bir işi bulunmayan ve yakınlarının bakımı nedeniyle çalışma hayatına katılamayan kişiler açısından bu risk oldukça büyük.

Kuruluşlara göre aylık 761 avroluk geçici ödeme de tek başına yeterli değil.

Bu nedenle yalnızca mevcut yardımın uzatılması değil, bakım verenlerin yoksulluk sınırının altında yaşamalarını önleyecek kalıcı ve yeterli gelir güvencesi oluşturulması isteniyor.

Dört kuruluş, 2027 federal bütçesine ilişkin görüşmeler başlarken bu konunun öncelikli olarak ele alınması gerektiğini vurguluyor.

Bakan sorumluluğu eyaletlere mi bırakıyor?

Sivil toplum kuruluşları, Çalışma Bakanı David Clarinval'ın parlamentoda yaptığı son açıklamaları da eleştirdi.

Kuruluşların değerlendirmesine göre Clarinval, bakım veren kişilerin sosyal hakları konusundaki sorumluluğu bölgesel yönetimlere bırakmaya çalışıyor.

Ancak kuruluşlar bu yaklaşımı kabul etmiyor.

Belçika'da bazı sosyal hizmetler bölgesel yönetimler tarafından yürütülse de sosyal güvenlik ve çalışamayan kişilere sağlanacak gelir güvencesi federal hükûmetin sorumluluk alanında bulunuyor.

Bu nedenle kuruluşlar, Clarinval ve federal hükûmetteki koalisyon ortaklarının sorumluluk üstlenmesi gerektiğini savunuyor.

Talep: Bakım verenlere kalıcı gelir güvencesi sağlansın

Ligue des familles, Aidants Proches, Inclusion ve SUSA Vakfının ortak talebi, ücretsiz bakım sağlayan kişilerin durumuna uygun, yasal olarak tanınmış ve yeterli maddi destek içeren kalıcı bir statü oluşturulması.

Böylece hasta veya engelli yakınlarına bakmak zorunda kalan kişilerin, bu sorumlulukları nedeniyle sosyal güvenlik sisteminin dışında kalmasının önlenmesi amaçlanıyor.

Kuruluşlar ayrıca yeni sistem oluşturulana kadar mevcut işsizlik yardımı haklarının uzatılmasını talep ediyor.

Ancak hükûmetin bu yönde kesinleşmiş bir kararı henüz bulunmuyor.

Gözler 2027 bütçe görüşmelerinde

Belçika'da ücretsiz bakım verenlerin geleceği, 2027 federal bütçesi için yürütülecek görüşmelere bağlı hâle geldi.

Mevcut geçici destek düzenlemesinin sona ermesine kısa süre kalırken bakım veren kişiler, gelecek yıl hangi gelir kaynaklarından yararlanabileceklerini bilmiyor.

Sivil toplum kuruluşları, hükûmetin yeni bir düzenleme hazırlamak için daha fazla zaman kaybetmemesi gerektiğini belirtiyor.

Çünkü yıl sonuna kadar kalıcı bir çözüm bulunmaz veya mevcut yardım uzatılmazsa, reformdan etkilenen bazı kişiler hem işsizlik yardımı hem de gelir güvencesinden mahrum kalabilecek.

Kuruluşlara göre yakınlarına ücretsiz bakım sağlayan kişilerin bu nedenle yoksulluğa sürüklenmesi kabul edilemez.