Ekonomik karamsarlık büyüyor

Belçika’da ekonomiye ilişkin karamsarlık son 1 yılda belirgin biçimde arttı. De Stemming yıllık anketine göre halkın önemli bir bölümü, ülke ekonomisinin kötüleştiğini düşünüyor.

Anket, VRT NWS, De Standaard ve RTBF adına Anvers Üniversitesi ile Brüksel Hür Üniversitesi tarafından yapıldı. Araştırma, ABD’nin İran’a yönelik saldırısının hemen ardından, Mart 2026’da gerçekleştirildi.

Sonuçlara göre ekonomik kriz algısı ülkenin tüm bölgelerinde güçlendi. Flaman bölgesinde halkın yüzde 64’ü, Brüksel’de yüzde 69’u, Valonya’da ise yaklaşık dörtte üçü ekonominin son 1 yılda kötüleştiğini düşünüyor.

“Güçlü bir kriz duygusu var”

Araştırma ekibinden Anvers Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Stefaan Walgrave, ekonomik karamsarlığın geçen yıl da yüksek olduğunu, ancak bu yıl daha belirgin hâle geldiğini söyledi.

Walgrave’e göre bu duygunun iki temel nedeni var. İlki, uluslararası dalgalanmalar nedeniyle özellikle enerji fiyatları üzerinde kontrol olmadığı hissi. İkincisi ise hükûmetin artık bu tür şoklara karşı halkı yeterince koruyamayacağı düşüncesi.

Walgrave, “İnsanlar kendi mali durumları için de devletin mali durumu için de kaygılı” değerlendirmesinde bulundu.

En büyük sorun geçim sıkıntısı

Ankette katılımcılara, “Ülkemizin şu anda karşı karşıya olduğu en büyük sorun nedir?” sorusu da yöneltildi.

Her 5 kişiden biri ekonomiye ilişkin bir yanıt verdi. Bu başlıkta en çok alım gücü ve yaşam maliyetleri öne çıktı.

Geçen yıl ilk sırada yer alan siyasî temsil sorunu bu yıl ikinci sıraya geriledi. 2024’te ilk sırada bulunan göç ise bu yıl dördüncü sırada yer aldı.

Bölgeler arasında belirgin fark var

Ekonomiye ilişkin kaygılar bölgeler arasında farklılık gösteriyor. Brüksel’de katılımcıların yüzde 26’sı, Valonya’da yüzde 29’u ekonomiyi ülkenin en önemli sorunu olarak görüyor.

Flaman bölgesinde ise bu oran yüzde 13’te kalıyor. Burada ekonomi ancak dördüncü sırada yer alıyor.

Walgrave’e göre bu fark, Flaman bölgesi ile ülkenin diğer kesimleri arasındaki gelir farkından kaynaklanıyor.

Geçinemeyenlerin oranı Brüksel ve Valonya’da daha yüksek

Flaman bölgesinde halkın yüzde 17’si maaşıyla ay sonunu getiremediğini söylüyor. Brüksel ve Valonya’da bu oran yüzde 31’e çıkıyor.

Brüksel’de geçinemediğini söyleyenlerin sayısı belirgin biçimde arttı. Buna karşılık Flaman bölgesi ve Valonya’da bu oranda düşüş görüldü.

4 kişiden biri araba alamıyor

Araştırmacılar bu yıl ilk kez hanelerin hangi harcamaları karşılayamadığını da sordu.

Sonuçlara göre Belçikalıların yüzde 26’sı araba masrafını karşılayamıyor. Yüzde 23’ü beklenmedik giderleri ödeyemediğini belirtiyor.

Yıllık tatil masrafını karşılayamayanların oranı yüzde 22 olarak ölçüldü.

Her 10 kişiden biri evini yeterince ısıtamıyor

Anketin en dikkat çekici sonuçlarından biri de temel ihtiyaçlarla ilgili oldu. Yaklaşık her 10 kişiden biri, evini yeterince ısıtacak paraya sahip olmadığını söyledi.

Benzer biçimde faturalarını ödemekte zorlananların oranı da ciddi seviyede.

Bu göstergelerde de Brüksel ve Valonya, Flaman bölgesine göre daha olumsuz bir tablo çiziyor.

De Stemming anketi, Belçika’da ekonomik kaygıların yalnızca genel bir memnuniyetsizlik olmadığını, günlük hayatın temel harcamalarına kadar uzanan somut bir geçim baskısına dönüştüğünü gösteriyor.