Belçika'da hükûmet krizi: Başbakan istifa için Kral'a gitti

Belçika'da Federal Hükûmetin 2027 bütçesi üzerinde anlaşamaması siyasi krize yol açtı. Başbakan Bart De Wever (N-VA), koalisyon ortakları arasındaki görüş ayrılıklarının giderilememesi üzerine Kral Philippe ile görüşmeye gitti. Başbakan'ın hükûmetin istifasını sunması bekleniyor.

Pazar gecesi yapılan son bütçe görüşmeleri de başarısızlıkla sonuçlandı. Saat 21.00'de başlayan toplantı yaklaşık dört saat sürdü. Ancak beş partili koalisyon, bütçe kesintileri ve vergi artışları konusunda uzlaşamadı.

Başbakan De Wever, görüşmelerin ardından Kral Philippe'den randevu istedi. Kraliyet Sarayı, görüşmenin saat 09.30'da yapılacağını doğruladı.

10 milyar avroluk anlaşmazlık

Belçika Hükûmeti, 2029 yılına kadar bütçede yaklaşık 10 milyar avroluk tasarruf ve ek gelir sağlamayı hedefliyor. Ancak koalisyon ortakları bu paranın nasıl bulunacağı konusunda anlaşamıyor.

Başbakan Yardımcısı David Clarinval (MR), krizin sorumlusu olarak Flaman sosyal demokrat partisi Vooruit'i gösterdi. Clarinval, sosyal demokratların harcama kesintileri yerine vergilerin artırılmasında ısrar ettiğini söyledi.

MR'nin yeni vergilere karşı olduğunu vurgulayan Clarinval, görüşmelerde 3 milyar avroyu aşan vergi artışlarının gündeme geldiğini belirtti.

Ancak diğer koalisyon partileri bu rakamı reddetti. Görüşmelerde daha önce yaklaşık 2 milyar avroluk ek vergi gelirinin tartışıldığı belirtildi.

Vooruit ve merkezdeki Les Engagés, özellikle yüksek gelir ve servet sahiplerinin bütçeye daha fazla katkı yapmasını istiyor. İki parti, sağlık harcamalarındaki artışın sınırlandırılmasına da karşı çıkıyor.

Buna karşılık liberal MR, yeni vergiler yerine kamu harcamalarının azaltılmasını savunuyor.

Erken seçim ihtimali gündemde

Bütçe görüşmelerinin çökmesiyle birlikte Belçika'da yeni yıla kesinleşmiş bir bütçeyle girilememesi riski doğdu.

Başbakan De Wever, daha önce geçici bütçeyle yönetim modelini kabul etmeyeceğini açıklamıştı. Bu sistemde devlet, yeni bütçe kabul edilene kadar önceki yılın harcamalarını aylık dilimler hâlinde sürdürebiliyor.

Kral Philippe'nin istifa karşısında nasıl bir karar vereceği ise henüz belli değil. Kral, istifayı kabul edebileceği gibi kararını erteleyerek hükûmetten yeniden uzlaşma aramasını da isteyebilir.

İstifanın kabul edilmesi durumunda yeni hükûmet arayışları veya erken seçim gündeme gelebilir.

Muhalefetten sert tepki

Bütçe krizinin ardından muhalefet partileri Başbakan De Wever'e tepki gösterdi.

Anders Partisi Genel Başkanı Frédéric De Gucht, hükûmetin iki aydır görüşme yaptığını ancak ortaya yalnızca bir istifa mektubu çıktığını söyledi.

De Gucht, "Siz orada otururken şirketler kapanıyor, insanlar işlerini kaybediyor ve aileler faturalarını nasıl ödeyeceklerini bilmiyor" dedi.

Aşırı sağcı Vlaams Belang'ın Federal Meclis Grup Başkanı Barbara Pas ise De Wever'in tarihî reformlar yapma sözü verdiğini ancak ülkeyi tarihî bir bütçe krizine sürüklediğini savundu.

Sosyalist Parti (PS) Genel Başkanı Paul Magnette de hükûmeti büyük servet sahiplerini korumakla suçladı. İşçi Partisi (PVDA) Başkanı Raoul Hedebouw, savunma harcamalarının sorgulanmadığını ve en zengin kesimlerin bütçeye yeterince katkı yapmadığını söyledi.

Yeşiller Partisi ise sosyal kesintiler yerine daha adil bir vergi sistemi kurulmasını istedi.

Koalisyon ortakları arasındaki anlaşmazlık devam ederken Belçika'da hükûmetin geleceği Kral Philippe'nin vereceği karara bağlı.