Düşük gelirlilere ve yaşlılara yönelik kesintiler gündemde

Avusturya’da Ulusal Konsey’de süren bütçe görüşmelerinin ikinci günü de sert tartışmalarla geçti. Perşembe günkü oturumda bilim, kadın, eğitim, tarım ve sosyal işler başlıkları ele alındı.

FPÖ ve Yeşiller, neredeyse her bölümde hükûmetin bütçe tercihlerini eleştirdi. Muhalefetin en çok birleştiği nokta ise iş gücü piyasasındaki kesintiler oldu. Özellikle düşük gelirliler ve yaşlı çalışanlarla ilgili düzenlemeler tepki çekti.

Hükûmet ise kesintileri bütçe zorunluluklarıyla savundu. Ayrıca bazı adımların çalışma hayatında yeni teşvikler yaratacağını ileri sürdü.

Düşük gelirliler ve yaşlı çalışanlar tartışmanın merkezinde

FPÖ’nün sosyal politika sözcüsü Dagmar Belakowitsch, düşük gelirli çalışanlardan kesinti yapılmasını sert sözlerle eleştirdi. Belakowitsch, “Zaten az kazananlardan bir şey almak sosyal politika değildir” dedi.

FPÖ’lü siyasetçi, 2028’den itibaren planlanan yan iş gücü maliyeti indiriminin, yaşlı çalışanlar için de Aile Yükleri Dengeleme Fonu’na zorunlu katkı getirilmesiyle etkisizleşeceğini savundu.

Belakowitsch ayrıca, koridor emekliliği hakkı olan kişilerin bir yıl daha işsizlik parası alabilmesini sağlayan mevcut imkânın kaldırılmasını da skandal olarak nitelendirdi.

Yeşiller’in sosyal politika sözcüsü Markus Koza da benzer bir eleştiri yaptı. Koza’ya göre düşük gelirliler bu bütçenin kaybedenleri arasında. Yaşlı çalışanların iş piyasasına yeniden kazandırılması da yeni katkılar, 62 yaş üstüne zorunlu işsizlik sigortası primi ve istihdam desteklerindeki kesintiler nedeniyle zorlaşacak.

Bakan: Bu kararlar kolay değil

Çalışma ve Sosyal İşler Bakanı Korinna Schumann, eleştirilere bütçe disiplinini gerekçe göstererek yanıt verdi. SPÖ’lü Bakan, işsizlik sigortası primlerinde düzenleme yapmak zorunda kalmaktan memnun olmadıklarını söyledi.

Schumann, artışın bir anda değil, 6 yıllık geçiş süreciyle kademeli yapılacağını vurguladı.

ÖVP’nin sosyal politika sözcüsü August Wöginger ise düşük gelirlilerin işsizlik sigortası priminden kademeli muaf tutulmasının bugüne kadar yarı zamanlı çalışmayı teşvik ettiğini savundu.

Kadın bütçesinde de kesinti eleştirisi

Aynı tartışma kadın politikaları bölümünde de gündeme geldi. Muhalefete göre alınan kararlar kadınları özellikle etkiliyor.

Yeşiller’in kadın politikaları sözcüsü Meri Disoski, kadınlara ayrılan temel bütçe artırılsa bile diğer kesintiler nedeniyle bütçenin kadınların sırtından toparlandığını söyledi.

FPÖ’nün kadın örgütü başkanı Rosa Ecker ise hükûmetin bütçe açığını anneler üzerinden kapatmaya çalıştığını savundu. Ecker, aile yardımlarının enflasyona göre güncellenmemesine ve aile bonusundaki sınırlamalara dikkat çekti.

SPÖ kanadı bu eleştirileri reddetti. Hükûmet temsilcileri, kadın politikaları için rekor bütçe ayrıldığını ve şiddetten korunma alanında yeni adımlar atılacağını vurguladı.

Ancak koalisyon içinde de eleştirel bir ses çıktı. ÖVP Kadın Kolları Başkanı Juliane Bogner-Strauß, Adalet Bakanı Anna Sporrer’in Neustart adlı denetimli serbestlik ve fail çalışması kurumunda kesintiye gitmesini eleştirdi. Bogner-Strauß’a göre fail çalışmasındaki bu kısıntı, artırılan kadın bütçesiyle giderilemeyecek kadar büyük zarar doğurabilir.

Üniversitelerde 2028 endişesi

Bütçe hazırlıkları sırasında en çok tartışma yaratan başlıklardan biri de üniversiteler olmuştu. Üniversiteleri 2028’den itibaren daha ağır kesintilerin beklediği belirtiliyor.

FPÖ’nün bilim politikaları sözcüsü Martin Graf, Bakan Eva-Maria Holzleitner’i yükseköğretimdeki yapısal sorunlara dokunmamakla suçladı. Graf’a göre bu sorunlar çözülse üniversiteler için gerekli kaynak yaratılabilir.

Yeşiller Grup Başkanvekili Sigrid Maurer ise hükûmetin şirketlere büyük kolaylıklar sağlarken üniversitelerde kesintiye gitmesini eleştirdi. Maurer, 2028’den sonra üniversitelerin nasıl finanse edileceğini kimsenin bilmediğini söyledi.

Holzleitner ise bilime milyarlarca avro yatırım yapılmaya devam edildiğini belirtti. Ancak kamu üniversiteleriyle birlikte çözülmesi gereken ödevler olduğunu da kabul etti.

Eğitime ek para var, ama eleştiri bitmedi

Bütçenin kazanan isimlerinden biri Eğitim Bakanı Christoph Wiederkehr oldu. Neos’lu Bakan, okul öncesi eğitim, tam gün okul ve fırsat bonusu için ayrılan ek kaynaklardan gurur duyduğunu söyledi.

Ancak eğitim başlığı da muhalefet eleştirisinden kurtulamadı. FPÖ’nün eğitim sözcüsü Hermann Brückl, milyarlarca avronun yanlış göç politikasının sonuçlarını toparlamak ve ideolojik deneyler için sisteme aktarıldığını savundu. Brückl özellikle fırsat bonusunu eleştirdi.

Yeşiller ise fırsat bonusunu ve eğitimde reform ortaklığı kapsamında açıklanan adımları ilke olarak olumlu karşıladı. Ancak bu vaatlerin gerçekten uygulanıp uygulanmayacağı konusunda şüphelerini dile getirdi.

Tarımsal dizel desteği de tartışıldı

Tarım bölümünde ana tartışma, tarımsal dizel iadesinin çiftçiler için gerçek bir rahatlama sağlayıp sağlamadığı üzerineydi.

ÖVP’li Tarım Bakanı Norbert Totschnig ve Çiftçiler Birliği Başkanı Georg Strasser bu uygulamayı çiftçilere destek olarak savundu. Muhalefet ise aynı fikirde değil.

FPÖ milletvekili Albert Royer, tarımsal dizel desteğinin aslında sosyal sigorta primlerindeki artışlarla çiftçilerin kendi cebinden karşılandığını söyledi.

Yeşiller’in tarım sözcüsü Olga Voglauer da benzer biçimde bu düzenlemede bir hile olduğunu savundu.

Bakan Totschnig ise 50 milyon avroluk rahatlamanın yalnızca 15 milyon avroluk kısmının artan emeklilik sigortası primlerinden geldiğini söyledi.

Bütçe bugün tamamlanacak

Bütçe görüşmeleri bugün de sürecek. Son gün aile ve gençlik, ulaşım ve araştırma, savunma ve maliye başlıkları ele alınacak. Üç günlük tartışmanın sonunda iki yıllık bütçenin kabul edilmesi bekleniyor.