Bir kadının açtığı dava yüz binlerce kişiye para kazandıracak: 135 milyon avro geri ödenecek

Avusturya'da İş Kurumunun (AMS) yıllardır işsizlik maaşlarını yanlış hesapladığı ortaya çıktı. Bir kadının açtığı davada yüksek mahkemenin verdiği karar, yüz binlerce kişinin geçmişte eksik aldığı ödemelere kavuşmasının önünü açtı.

AMS'nin önümüzdeki üç yıl içinde yaklaşık 135 milyon avroluk geriye dönük ödeme yapması bekleniyor. Hata, özellikle işsiz kalmadan önce düşük ücretle çalışan kişileri etkiliyor.

21 avroluk işsizlik maaşındaki hatayı fark etti

Olay, Yukarı Avusturya eyaletinin Linz kentinde yaşayan bir kadının Ocak 2022'de işsiz kalmasıyla başladı.

Kadın, işsiz kalmadan önce aylık brüt 1.123,86 avro kazanıyordu. AMS, işsizlik maaşını günlük 21,09 avro olarak hesapladı.

Ancak kadın hesaplamayı kontrol ettiğinde bir hata fark etti. AMS, önceki maaşından yüzde 3 oranında işsizlik sigortası primi kesmiş gibi işlem yapmıştı.

Oysa o dönemde aylık geliri 1.828 avronun altında olan çalışanlar bu primi ödemek zorunda değildi.

Bu nedenle kadının net geliri gerçekte olduğundan düşük hesaplanmış, işsizlik maaşı da eksik belirlenmişti.

Yüksek mahkeme kadını haklı buldu

Kadın, hesaplamaya itiraz ederek dava açtı. Ancak Federal İdare Mahkemesi, Ekim 2023'te AMS'yi haklı buldu.

Bunun üzerine dosyayı İdari Yüksek Mahkemeye taşıdı.

Yüksek Mahkeme, 3 Temmuz 2026'da verdiği kararda kadını haklı buldu. İşsizlik maaşı hesaplanırken çalışanların gelirlerine göre değişen sigorta primi muafiyetlerinin dikkate alınması gerektiğine hükmetti.

Ayrıca devletin kadına 1.346,40 avro tutarındaki yargılama giderlerini ödemesine karar verildi.

Yüz binlerce kişinin dosyası yeniden incelenecek

Mahkeme kararı, AMS'nin yıllardır uyguladığı hesaplama yöntemini tartışmaya açtı.

İlk değerlendirmelerde hatadan birkaç bin kişinin etkilendiği düşünülüyordu. Ancak yeni incelemeler, etkilenen dosya sayısının yüz binlere ulaşabileceğini gösterdi.

Sosyal İşler Bakanlığının hesaplamalarına göre geriye dönük ödemelerin toplamı yaklaşık 135 milyon avroya ulaşabilir.

Bu tutar yalnızca işsizlik maaşlarını değil, ihtiyaç durumunda işsizlere verilen 'Notstandshilfe' adlı yardımları da kapsıyor.

Ödemeler için başvuru gerekecek mi?

Hükûmet, mahkeme kararının uygulanabilmesi için yeni bir yasal düzenleme hazırlıyor.

Mevcut plana göre AMS, ilgili dosyaları kendisi inceleyecek ve hak sahiplerine eksik ödenen tutarları geri verecek. Böylece vatandaşların tek tek dava açmasına gerek kalmaması hedefleniyor.

Düzenleme, 1 Ocak 2027'den önceki dönemlere ilişkin ödemeleri kapsayacak.

Ayrıca incelemeler sürerken hakların zaman aşımına uğramaması için sürelerin 22 Eylül 2026'dan itibaren geriye dönük olarak durdurulması planlanıyor.

Ancak ödeme sürecinin kesin ayrıntıları henüz açıklanmadı.

Bakan: Hatalar düzeltilecek

Çalışma ve Sosyal İşler Bakanı Korinna Schumann (SPÖ), mahkeme kararının işsizlik maaşı hesaplamalarına hukuki açıklık getirdiğini söyledi.

Schumann, etkilenen dosyaların dikkatle inceleneceğini ve ödemelerin hukuka uygun biçimde yapılması için çözüm hazırlanacağını belirtti.

Yukarı Avusturya İşçi Odası Başkanı Andreas Stangl ise işlemlerin hızlandırılmasını istedi.

Stangl, "Özellikle düşük gelirli insanlar için her avro önemlidir" diyerek vatandaşların hak ettikleri paraya bir an önce kavuşması gerektiğini vurguladı.

Geriye dönük ödemelerden kimlerin yararlanacağı ve kişi başına ne kadar para verileceği, bireysel dosyaların incelenmesinin ardından belli olacak.