Avusturya'da kuraklığın faturası 1 milyar avroyu aştı

Avusturya’da aylar süren sıcaklık ve kuraklık tarım sektöründe ağır bir bilanço yarattı. Hasat kayıpları şimdiden 1 milyar avroyu aşarken, uzmanlar kuraklığın gerçek ekonomik faturasının önümüzdeki aylarda ve yıllarda daha net hissedileceği uyarısında bulunuyor.

Der Standard’ın haberine göre Avusturya Dolu Sigortası, tarım sektöründeki zararın 1 milyar avronun üzerine çıktığını hesapladı. Bu rakam ağırlıklı olarak ürün kayıplarını kapsıyor. Kuraklığın ekonomi, çevre ve gıda sistemi üzerindeki toplam maliyetinin ise çok daha yüksek olabileceği belirtiliyor.

Verim kaybı üçte bire ulaştı

Aşırı sıcaklık ve yağış eksikliği ülkenin farklı bölgelerinde tarımsal üretimi ciddi biçimde etkiledi. Bazı ürünlerde verim kaybı üçte bire kadar çıktı.

Mühlviertel’de organik hayvancılık yapan Barbara Riegler, yaşananların üreticiler üzerindeki etkisini anlatan örneklerden biri. Riegler’in işletmesinde aylar boyunca yeterli yağış olmadı ve hayvanları beslemek için gerekli yeşil yem üretilemedi.

Bunun üzerine Riegler 25 bin avro harcayarak dışarıdan silaj balyası satın almak zorunda kaldı. Buna rağmen bütün hayvanlarını kış boyunca besleyemeyeceğini ve sürüsünü küçültmek zorunda kalacağını söylüyor.

Daha az inek, gelecek yıl daha az buzağı ve dolayısıyla daha düşük gelir anlamına geliyor. Et fiyatlarının artması beklense bile çiftçinin yaşadığı kaybın kısa sürede telafi edilmesi beklenmiyor.

'Gerçek maliyet market fiyatından ibaret değil'

Viyana Ekonomi Üniversitesi’nden ekolojik ekonomist Sigrid Stagl’a göre market raflarında görülen fiyatlar, gıda üretiminin gerçek maliyetinin yalnızca bir bölümünü gösteriyor.

Stagl, tarımsal üretimin çevreye verdiği zarar, sağlık üzerindeki etkileri ve toplumsal maliyetlerin çoğu zaman ürünlerin satış fiyatına yansımadığını belirtiyor.

Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü’nün hesaplamalarına göre tarım ve gıda sistemlerinin gizli maliyetleri dünya ekonomisinin yaklaşık onda birine denk geliyor. Avusturya için hesaplanan yıllık maliyet ise 25 ile 40 milyar avro arasında.

Stagl, bu maliyetlerin bir noktada mutlaka toplum tarafından ödendiğini söylüyor.

Organik çiftçiler daha dayanıklı sistem istiyor

Bio Austria Başkanı da olan Riegler, kuraklık ve aşırı sıcaklıkların gelecekte daha sık görülmesi ihtimaline karşı tarım politikalarının değiştirilmesi gerektiğini savunuyor.

Riegler’e göre biyolojik çeşitliliğin korunması, toprağın verimliliğinin artırılması ve toprağın daha fazla su tutabilmesini sağlayan uygulamalar çiftçiliği kuraklığa karşı daha dirençli hale getirebilir.

Ancak bu yöntemlerin de çiftçiler açısından ek maliyeti bulunuyor.

Stagl, toprağın humus oranını artırmanın ücretsiz olmadığını belirterek çevreyi koruyan üreticilerin bu hizmetlerinin kamu desteklerinde daha fazla dikkate alınması gerektiğini savunuyor.

Üç yılda binden fazla organik çiftlik bıraktı

Avusturya’da tarım alanlarının yaklaşık yüzde 27’si organik yöntemlerle işleniyor. Ancak sektördeki işletme sayısı geriliyor.

Son üç yılda binden fazla çiftlik organik üretimden ayrıldı. Özellikle ülkenin batısındaki birçok üretici, yeni hayvan otlatma kurallarının ardından hayvancılığı bıraktı.

Bio Austria, Avrupa Birliği’nin Ortak Tarım Politikası kapsamında yapılacak yeni görüşmelerde mali koşullar iyileştirilmezse bu sayının daha da artabileceği uyarısında bulunuyor.

Her gün 2,5 milyon öğün ev dışında yeniyor

Uzmanlara göre değişimin yalnızca çiftçiler üzerinden sağlanması mümkün değil. Gıda zincirinin tamamının sorumluluk üstlenmesi gerekiyor.

Avusturya’da her gün yaklaşık 2,5 milyon öğün okul, anaokulu, hastane, kantin ve bakım evi gibi toplu yemek hizmetlerinde tüketiliyor.

Federal yönetim kendi kurumlarının gıda alımlarında sürdürülebilirlik, bölgesel üretim ve hayvan refahına yönelik hedefler belirlemiş durumda. Ancak uzmanlar birçok kamu kurumunun mutfaklarında kullanılan organik ürünlerin oranını dahi bilmediğini belirtiyor.

Viyana'da organik ürün oranı yüzde 60

Bazı yerel yönetimler ise farklı bir model uyguluyor. Viyana’daki belediye anaokullarında kullanılan gıdaların yaklaşık yüzde 60’ı organik ürünlerden oluşuyor. Tam gün eğitim veren okullarda bu oran yaklaşık yüzde 50.

Burgenland eyaletine ait hastanelerde ise organik ürünlerin payı yaklaşık yüzde 70’e ulaşıyor.

Stagl ve Riegler, kamu kurumlarının yaptığı gıda alımlarının düzenli ve şeffaf biçimde takip edilmesini istiyor.

Uzmanlara göre Avusturya’daki son kuraklığın faturası yalnızca bu yıl kaybedilen ürünlerle sınırlı kalmayacak. Hayvan sayısındaki azalma, çiftçilerin artan maliyetleri ve tarımsal üretimdeki kayıpların etkisi önümüzdeki yıllarda da hissedilecek.