Akaryakıt desteği azalarak uzadı

Avusturya’da akaryakıt fiyat freni için hükûmet ortakları son anda anlaşmaya vardı. Süresi dolmak üzere olan uygulama uzatıldı ancak sürücülere sağlanan destek belirgin biçimde azaltıldı.

NEOS, ÖVP’nin yönettiği Ekonomi Bakanlığı ve SPÖ’nün yönettiği Maliye Bakanlığı, anlaşmayı perşembe öğleden sonra doğruladı.

Vergi indirimi 5 sentten 2 sente düşüyor

Yeni uzlaşmaya göre madeni yağ vergisindeki indirim mayıs ayında litre başına 5 sent yerine 2 sent olacak.

Hükûmet, bu düşüşe gerekçe olarak akaryakıttaki fiyat artışından doğan KDV gelirlerinde beklenenden daha sınırlı bir alan oluşmasını gösterdi. Ekonomi Bakanlığı, gelirlerin daha yüksek çıkması hâlinde haziran ayında bu farkın yeniden sürücülere aktarılabileceğini bildirdi.

Ekonomi Bakanı Wolfgang Hattmannsdorfer, akaryakıt fiyat frenini fiyat zirvelerini kısa vadede aşmak ve enflasyonu sınırlamak için Avrupa çapında başarılı bir model olarak savundu.

Hattmannsdorfer, Avusturya’da fiyatların diğer ülkelere kıyasla daha güçlü düştüğünü belirterek düzenlemenin uyarlanmış biçimde sürdürülmesi gerektiğini söyledi. Bakan, “Devlet kriz kazananı olmamalı” diyerek ek vergi gelirlerinin sürücülere geri verilmesi gerektiğini vurguladı.

Kâr marjı sınırı da gevşetiliyor

Düzenlemede yalnızca vergi indirimi değil, kâr marjı sınırlaması da azaltılıyor. Mayıs ayının ilk iki haftasında 5 sentlik marj sınırlaması sürecek. Ardından bu miktar 2,5 sente düşürülecek.

Hattmannsdorfer, arz güvenliğinin öncelikli olduğunu belirterek marj sınırlamasının mayısta yarıya indirileceğini ve ardından tamamen sona ereceğini açıkladı. Bakan, piyasa müdahalelerinin yalnızca olağanüstü durumlarda ve kısa süreli uygulanması gerektiğini söyledi.

Maliye Bakanı Markus Marterbauer de daha sınırlı çözümü savundu. Marterbauer, akaryakıtta fiyat artışı nedeniyle bütçeye giren ek vergi gelirleri kadar indirimin sürücülere yansıtılacağını belirtti.

Marterbauer, geçmişteki hataların tekrarlanmayacağını söyleyerek, “Ortada olmayan parayı dağıtmak istemiyoruz. Ne devlet ne de petrol şirketleri enerji krizinden vatandaşların sırtından kazanç sağlamalı” dedi.

NEOS küçük istasyonları işaret etti

NEOS cephesinde ise küçük akaryakıt istasyonlarının durumu öne çıkarıldı. Karin Doppelbauer, hedeflerinin yüksek rekabet baskısı altında fiyat düşürmek zorunda kalan küçük istasyonların piyasada kalabilmesini sağlamak olduğunu söyledi.

Doppelbauer’e göre uygulamanın haziranda sona ermesiyle küçük işletmelerin büyük şirket istasyonlarıyla yeniden daha dengeli rekabet edebilmesi hedefleniyor.

FPÖ’den sert tepki

FPÖ Genel Sekreteri Michael Schnedlitz ise hükûmetin uzlaşmasını sert sözlerle eleştirdi. Schnedlitz, süreci ‘kaos ve yakışıksız bir gösteri’ olarak nitelendirdi.

FPÖ’lü siyasetçi, anlaşmanın sürücüler, işe gidip gelenler, işletmeciler ve yurttaşlar için ‘yüze atılmış bir tokat’ olduğunu savundu.

Schnedlitz, partisinin madeni yağ vergisinin yarıya indirilmesi ve karbon vergisinin kaldırılması önerisini hatırlattı. FPÖ’ye göre bu adımlarla akaryakıt fiyatları litre başına 40 ila 44 sent düşürülebilir.

Ekonomi çevreleri ve sendikalar da eleştirdi

Azaltılmış akaryakıt fiyat freni, yalnızca muhalefetten değil, ekonomi çevrelerinden de tepki aldı. Wirtschaftsbund, düzenlemeyi küçük işletmeler için açık bir ek yük olarak değerlendirdi.

Avusturya Ekonomi Odası da piyasa müdahalesinin ağır sonuçlar doğurabileceği uyarısında bulundu. Kuruma göre özellikle küçük akaryakıt istasyonları dezavantajlı duruma düşebilir ve arz güvenliği riske girebilir.

Sektör temsilcileri ise küçük enerji satıcıları için varoluşsal sorunlar doğabileceğini belirtti.

ÖGB de düzenlemeye tepki gösterdi. Sendika, desteğin azaltılmasının tüketicileri yanlış zamanda zorlayacağını ve çalışanların aleyhine bir geri adım olduğunu savundu.