Sol Parti’nin AfD planı ortaya çıktı

Almanya’da Saksonya-Anhalt eyaletinde 6 Eylül’de yapılacak seçim, şimdiden Berlin siyasetinin en kritik başlıklarından biri hâline geldi. Anketlerde yüzde 40’a yaklaşan AfD, ilk kez bir eyalette hükûmet kurabilecek konuma gelebilir.

Bild’in haberine göre Sol Parti, bu ihtimale karşı ‘gizli’ ibareli 13 sayfalık bir strateji belgesi hazırladı. Belge, seçimden sonra ortaya çıkabilecek farklı senaryoları ve Sol Parti’nin bu durumlarda nasıl hareket edebileceğini ele alıyor.

Belgedeki ana düşünceye göre; Sol Parti, AfD’nin Saksonya-Anhalt’ta iktidara yürümesini ciddi ve muhtemel bir risk olarak görüyor.

AfD tek başına çoğunluk alırsa

Belgede ilk senaryo, AfD’nin eyalet parlamentosunda mutlak çoğunluk elde etmesi. Sol Parti’ye göre böyle bir durumda AfD, polis ve yargı gibi devletin güç araçlarını siyasî rakiplerine karşı baskı unsuru olarak kullanabilir.

Belgede, “Parti olarak bundan doğrudan etkileneceğimizi varsaymalıyız” değerlendirmesi yer alıyor. Bild’e göre bu belge hafta sonunda Sol Parti yönetiminde de ele alındı.

Sol Parti içinde bir çalışma grubunun, partinin böyle bir duruma nasıl hazırlanabileceğine dair öneriler hazırladığı belirtiliyor.

Belgede ayrıca Almanya’da kuvvetler ayrılığının, özellikle eyalet düzeyinde bazı başka parlamenter demokrasilere kıyasla daha zayıf olduğu uyarısı yapılıyor. Savcılıkların eyalet hükûmetlerinin talimatlarına bağlı olması, siyasî müdahale riskini artıran bir unsur olarak gösteriliyor.

AfD ve BSW birlikte çoğunluk kurarsa

İkinci senaryoda AfD ile Sahra Wagenknecht İttifakı’nın, yani BSW’nin birlikte parlamentoda çoğunluğu elde etmesi ele alınıyor.

Belgeye göre bu durumda farklı modeller gündeme gelebilir. Bunlar arasında bir ‘uzmanlar hükûmeti’ ya da AfD liderliğinde bir hükûmet bulunuyor.

Taraflar anlaşamazsa, istikrarsız bir azınlık hükûmeti de ortaya çıkabilir. Sol Parti belgesine göre böyle bir tablo siyasî belirsizliği ciddi biçimde artırır.

AfD ve BSW’siz çoğunluk olursa CDU’ya destek seçeneği

Belgede Sol Parti açısından en tartışmalı senaryolardan biri de AfD’nin mutlak çoğunluğu alamaması, SPD ve/veya Yeşillerin parlamentoya güçlü biçimde girmesi, BSW’nin ise yüzde 5 barajını geçememesi.

Bu durumda Sol Parti, CDU liderliğinde kurulacak bir hükûmeti dışarıdan desteklemeyi ya da hatta bu hükûmete katılmayı değerlendirebilir.

Belgede dışarıdan destek seçeneği, resmî koalisyona göre daha esnek ve daha az riskli görülüyor. Çünkü Sol Parti bakanlık almayacak, ancak sevilmeyen hükûmet kararlarının doğrudan sorumluluğunu da üstlenmemiş olacak.

Buna karşılık CDU liderliğindeki bir azınlık hükûmeti yasa çıkarmak ve özellikle bütçeyi geçirmek için Sol Parti’nin oylarına ihtiyaç duyacak.

‘AfD başbakanı yerine CDU’ya destek’ hesabı

Belgede Saksonya örneği de hatırlatılıyor. Saksonya’da 2024 sonundan bu yana CDU’lu Michael Kretschmer’in başında olduğu CDU-SPD azınlık hükûmeti, değişen çoğunluklarla yönetiyor. Sol Parti’den resmî bir destek kararı alınmadığı için CDU’nun Sol Parti ve AfD ile iş birliğini yasaklayan kararını kaldırmasına da gerek kalmadığı belirtiliyor.

Sol Parti belgesinde en kritik uyarı ise başbakanlık seçimiyle ilgili. Buna göre Sol Parti, Saksonya-Anhalt’ta CDU’lu bir başbakan adayına tamamen karşı çıkarsa, üçüncü turda AfD’li bir aday basit çoğunlukla eyalet başbakanı seçilebilir.

Belgenin bu bölümündeki temel mesaj açık: AfD’nin iktidara gelmesini riske atmaktansa CDU ile sınırlı iş birliği daha kabul edilebilir görülüyor.

Bu yaklaşım, Sol Parti’nin yeni eş başkanı Luigi Pantisano’nun parti kongresindeki sert çizgisinden oldukça farklı. Pantisano, CDU ile AfD’yi aynı düzlemde değerlendiren sözleri nedeniyle tartışma yaratmıştı.

CDU-AfD hükûmeti en kötü senaryo

Sol Parti stratejistlerine göre en ağır senaryo ise CDU ile AfD’nin birlikte hükûmet kurması. Belgede bu ihtimal ‘süper felaket’ olarak değerlendiriliyor.

Böyle bir koalisyonun yalnızca Saksonya-Anhalt’ı değil, tüm Almanya siyasetini sarsabileceği belirtiliyor. Belgeye göre CDU içinde bir bölünme yaşanabilir. Parti, merkez sağ bir çizgi ile daha sağ muhafazakâr bir çizgi arasında parçalanabilir.

Hatta bunun federal hükûmetin dağılmasına ve Almanya genelinde erken seçimlere yol açabileceği de değerlendiriliyor.

Belgede bir başka ihtimal daha yer alıyor: CDU’nun AfD’ye karşı güvenlik duvarı yalnızca federal düzeyde korunabilir, eyalet teşkilatlarına ise AfD ile koalisyon kurma izni verilebilir.

Saksonya-Anhalt seçimi Almanya için dönemeç olabilir

Sol Parti’nin gizli strateji belgesi, Saksonya-Anhalt seçimlerinin yalnızca bir eyalet seçimi olarak görülmediğini ortaya koyuyor. AfD’nin güç kazanması, CDU’nun tutumu, BSW’nin barajı geçip geçemeyeceği ve Sol Parti’nin nasıl pozisyon alacağı, Almanya’da siyasî dengeleri doğrudan etkileyebilir.

Belge, Sol Parti’nin kamuoyunda CDU’ya karşı sert bir dil kullansa da, AfD’nin iktidara gelmesini engellemek için seçim sonrası daha pragmatik adımları masaya koyduğunu gösteriyor.