Serkan Çalar davası başladı

Almanya’da tren görevlisi Serkan Çalar’ın ölümüyle sonuçlanan saldırının davası başladı. Zweibrücken Eyalet Mahkemesi, 36 yaşındaki Çalar’ın görev başındayken uğradığı şiddet sonucu hayatını kaybetmesini yargılamaya başladı.

Olay, 2 Şubat Pazartesi günü saat 17.40 civarında yaşandı. Koblenz’e giden RE 4131 sefer sayılı bölgesel tren, Landstuhl Garı’na yaklaşırken yapılan bilet kontrolü ölümcül bir saldırıya dönüştü.

15 yıldır aynı işi yapıyordu

Serkan Çalar, 15 yıldır bölgesel trenlerde müşteri görevlisi olarak çalışıyordu. Ailesinin anlattığına göre bu süre içinde birçok kez saldırıya uğradı.

Kardeşi Eray Çalar, Bild’e yaptığı açıklamada Serkan’ı zaman zaman hastaneden almak zorunda kaldıklarını söyledi. Morluklar, yaralanmalar ve yolculara karşı tanıklık ettiği mahkeme süreçleri, işinin bir parçası hâline gelmişti. Buna rağmen Serkan Çalar’ın işini sevdiğini anlatan kardeşi, onun her zaman “Yarın daha iyi olacak” umudunu taşıdığını söyledi.

Federal Polis: Günde 8’den fazla saldırı

Serkan Çalar’ın ölümünün ardından ailesi, medyadan adının açıkça yazılmasını istedi. Aile, bunun demiryolu personelinin karşı karşıya kaldığı şiddeti görünür kılmasını umuyor.

Federal Polis verilerine göre geçen yıl Almanya’da demiryolu şirketi çalışanlarına yönelik 3 bin 200 şiddet olayı kaydedildi. Bu, her gün 8’den fazla saldırı anlamına geliyor. Bu olayların yaklaşık yarısı, Serkan Çalar’ın çalıştığı bölgesel trenlerde yaşandı.

Kamera görüntüleri dosyada

Dosyadaki kamera kayıtlarına göre Çalar, tren içinde yolcuların biletlerini kontrol ediyordu. Bir yolcu, dört kişilik masa bölümünde oturuyordu. Görüntülere göre ya uyuyordu ya da uyuyormuş gibi davranıyordu.

Çalar’ın kendisine seslenmesinin ardından yolcu rahatsızlık gösterdi. İkili arasında kısa bir konuşma geçti. Ardından Çalar’ın çıkış yönünü işaret ettiği, muhtemelen bir sonraki istasyonda polis çağrılacağını söylediği değerlendiriliyor. Bunun üzerine yolcunun masaya vurduğu ve ayağa kalktığı belirtildi.

Peş peşe yumruklar, iki gün sonra ölüm

Görüntülere göre tartışma kısa sürede fiziksel temasa dönüştü. Önce parmakla itme, ardından itişme yaşandı. Çalar, karşısındaki kişiyi uzak tutmaya çalıştı. Sanığın bunu saldırı olarak algıladığı ve Çalar’a peş peşe yumruklar attığı belirtiliyor.

İddianameye göre Serkan Çalar’ın başına çok kısa sürede 11 ya da 12 yumruk isabet etti. Çalar iki gün sonra beyin kanaması nedeniyle hayatını kaybetti.

Mahkeme öldürme kastı görmedi

Savcılık, olayı ‘aşağılık saikle cinayet’ suçlamasıyla mahkemeye taşımıştı. Ancak Zweibrücken Eyalet Mahkemesi, ara değerlendirmede öldürme kastı için yeterli gerekçe görmedi. Bu nedenle dava ‘ölümle sonuçlanan yaralama’ suçlamasıyla görülüyor.

Bu suç için 3 yıldan 15 yıla kadar hapis cezası öngörülüyor. Kararın 9 Temmuz’da açıklanabileceği belirtiliyor.

Sanık saldırıyı kabul etti

26 yaşındaki sanık, saldırıyı kabul etti. Ancak Serkan Çalar’ı öldürme niyeti olduğunu reddetti. Sanığın Yunanistan vatandaşı olduğu, bir süre Heidelberg’de yaşadığı ve olay günü de oraya gitmekte olduğu belirtildi. Manchester’da eğitim gördükten sonra Lüksemburg’da bir danışmanlık şirketinde çalıştığı aktarıldı.

Dosyaya göre sanık, aynı gün öğle saatlerinde de bir Fransız hızlı treni TGV’de dikkat çekmişti. Federal polis, Kaiserslautern’de onu trenden indirmişti. Çünkü sanık ne bilet ne de kimlik göstermiş, ardından olay çıkarmıştı.

“Yanında biri daha olsaydı?”

Serkan Çalar, o geçmiş olaylardan habersiz şekilde sanıkla karşılaştı. Ailesine ve Deutsche Bahn içindeki bazı çalışan anketlerine göre, Çalar görevde yalnız olmasaydı olay farklı sonuçlanabilirdi.

Kuzey Ren-Vestfalya Polis ve Kamu Yönetimi Yüksekokulu’ndan kriminolog Stefan Kersting de bu görüşe yakın duruyor. Kersting’e göre tren görevlilerinin iki kişi çalışması, saldırganların daha kolay geri adım atmasını sağlayabilir. Ayrıca çalışanlar birbirlerine doğrudan destek olabilir.

Deutsche Bahn eylem planı açıkladı ama tartışma bitmedi

Serkan Çalar’ın ölümünden sonra siyaset ve Deutsche Bahn güvenlik adımlarını gündeme aldı. Deutsche Bahn’ın ‘raylarda daha fazla güvenlik’ için hazırladığı eylem planında daha fazla vücut kamerası, daha fazla acil çağrı düğmesi ve personel için daha çok kriz eğitimi yer aldı. Ancak trenlerde iki görevli bulunması konusu henüz bağlayıcı bir kurala dönüşmedi.

Ulaştırma bakanlıklarının açıklamalarına göre, bölgesel tren ihalelerinde çift personel şartı genel olarak zorunlu tutulmuyor. Bunun istisnası Aşağı Saksonya. Ancak buradaki uygulama da Serkan Çalar’ın ölümüne tepki olarak değil, önceki ihale şartlarının devamı olarak görülüyor.

Aile: Hiçbir şey değişmedi

Serkan Çalar’ın ailesi bu tabloyu anlamakta zorlanıyor. Kardeşi Eray Çalar, eski çalışma arkadaşlarıyla hâlâ görüştüklerini ve sahada aslında hiçbir şeyin değişmediğini duyduklarını söyledi. Aileye göre para ve kâğıt üzerindeki hesaplar, insan hayatının önüne konuyor.

Yolcuların sessizliği de dosyada

Aileyi en çok sarsan noktalardan biri de saldırı sonrası görüntüler oldu. Kamera kayıtlarına göre Serkan Çalar, saldırıdan sonra tren koridorunda yaklaşık 15 dakika yerde kaldı.

Tren bir sonraki istasyona girene kadar yolculardan hiç kimse uzun süre yanında durmadı ya da ona fiziksel destek vermedi. Kriminolog Kersting, bunun ‘seyirci etkisi’ olarak bilinen davranışla açıklanabileceğini söylüyor. Bu durumda insanlar, başkasının yardım edeceğini düşünerek geri çekiliyor. Sonunda çoğu kişi yalnızca izlemekle kalıyor. Kersting’e göre böyle anlarda kalabalığa genel çağrı yapmak yerine tek tek kişilere görev vermek gerekiyor. Örneğin “Siz, sarı montlu kişi, lütfen polisi arayın” gibi net bir yönlendirme, insanların sorumluluk almasını kolaylaştırıyor.

Serkan Çalar davası, Almanya’da yalnızca bir saldırının yargılaması değil. Aynı zamanda trenlerde çalışanların güvenliği, yolcu şiddeti ve acil durumlarda toplumsal tepki meselesi açısından da kritik bir sınav olarak görülüyor.