Borç freni koalisyonu gerdi

Almanya’da federal bütçe tartışması, CDU/CSU ile SPD arasındaki koalisyon için yeni bir gerilim başlığına dönüştü. Birlik partileri, SPD’nin borç freninin askıya alınmasına yönelik çıkışına sert tepki gösterdi.

Bild’in haberine göre CDU’lu siyasetçiler, yeni borçlanma yerine bakanlıklarda kesinti yapılmasını istiyor. Tartışmanın arka planında ise İran krizinin ekonomi üzerindeki olası etkileri bulunuyor.

CDU’dan Klingbeil’e tasarruf çağrısı

CDU/CSU Meclis Grubu Başkan Yardımcısı Sepp Müller, yeni borçlanmaya karşı çıktı. Müller, Bild’e yaptığı açıklamada, “Bugün düşünmeden yeni borç yapanlar enflasyonu körükler ve gelecek nesillerin yükünü artırır” dedi.

CDU milletvekili ve Parlamento Orta Ölçekli İşletmeler Grubu Başkanı Christian von Stetten de SPD’yi eleştirdi. Von Stetten, “SPD’li sorumlular her hafta borcu artırmak için yeni bir gerekçe arıyor. Buna izin verilmemeli. Maliye Bakanı artık görevini yapmalı ve kesinti önerilerini sunmalı” dedi.

Von Stetten’e göre tasarruf önlemleri özellikle bakanlıklarda yapılacak harcama kesintileriyle başlamalı.

SPD’den borç freni çıkışı

Koalisyonda gerilim, SPD Meclis Grubu Başkanı Matthias Miersch’in hafta sonu yaptığı açıklamayla büyüdü. Miersch, İran krizinin ağır ekonomik sonuçlarla sürmesi hâlinde borç freninin askıya alınmasının da masaya gelebileceğini söyledi.

Neue Osnabrücker Zeitung’a (NOZ) konuşan Miersch, en kötü senaryoda bütün seçeneklerin değerlendirilmesi gerektiğini belirtti. Buna, bütçe acil durumu ilan edilmesi ve yeni borçlanma kararı alınması da dâhil olabilir.

Bu tür bir karar, Federal Meclisin Anayasa’daki borç freni istisnasını kullanması anlamına geliyor. Bu istisna, olağanüstü acil durumlarda federal hükûmetin normalde izin verilenden daha fazla kredi almasına imkân tanıyor.

CDU Genel Sekreteri Carsten Linnemann ise bu çıkışı sert sözlerle eleştirdi. Linnemann, “Şimdi yeni borçlardan söz etmek siyasi tembelliğin ifadesidir” dedi.

2027 bütçesinde büyük açık bekleniyor

Tartışma, koalisyon için kritik bir haftaya girilirken yaşandı. Maliye Bakanı Lars Klingbeil’in çarşamba günü 2027 bütçesinin ana hatlarını ve sonraki yıllara ilişkin mali planı kabineye sunması bekleniyor.

Aynı gün Sağlık Bakanı Nina Warken’in hazırladığı sağlık reformunun da kabinede ele alınması planlanıyor.

CDU/CSU Meclis Grubu Başkan Yardımcısı Mathias Middelberg, bütçede daha ciddi tasarruf adımlarına ihtiyaç olduğunu söyledi. NOZ’a konuşan Middelberg, 2027 bütçesinde 20 milyar avrodan fazla açık bulunduğunu, sonraki yıllarda ise 60 milyar avroyu aşan bütçe boşlukları beklendiğini belirtti.

Middelberg, vergi reformunun da yalnızca muhasebe değişiklikleriyle finanse edilmemesi gerektiğini söyledi. CDU’lu siyasetçi, “Bu yüzden dürüst ve gerçek tasarruf çabaları gerekiyor” dedi.

Personel ve desteklerde kesinti önerisi

Middelberg, koalisyon sözleşmesinde bakanlıklar için öngörülen yüzde 8 personel azaltımının genişletilmesini istedi. CDU’lu siyasetçiye göre bu kesinti, yalnızca bakanlıklarla sınırlı kalmamalı; federal bütçeden destek alan kurumları da kapsamalı.

Middelberg, federal hükûmetin çok sayıda enstitü, vakıf ve merkezi finanse ettiğini belirtti. Bazı faaliyet alanlarının artık gereksiz hâle geldiğini, bazılarının ise federal hükûmetin yetki alanına girmediğini söyledi.

CDU’lu siyasetçi, bu kurumların kapatılmasına kimsenin cesaret edemediğini savundu ve desteklerin kapsamının ciddi biçimde azaltılması gerektiğini dile getirdi.

Sübvansiyonlar da hedefte

Middelberg’e göre tasarruf yapılabilecek bir diğer alan sübvansiyonlar. CDU’lu siyasetçi, mali yardımların son yedi yılda 8,3 milyar avrodan 59,5 milyar avroya çıktığını söyledi. Bu artışın yüzde 600’ün üzerinde olduğunu belirtti.

Bu yardımlar; iklim koruma, ulaşım ve binaların karbonsuzlaştırılması, hidrojen altyapısının geliştirilmesi ve sosyal konut gibi alanları kapsıyor.

Middelberg, bu desteklerin çoğunun ilkesel olarak anlamlı olduğunu söyledi. Ancak paranın hedefe ulaşıp ulaşmadığının ve aynı sonuca daha az kaynakla ulaşılıp ulaşılamayacağının yeterince denetlenmediğini belirtti.

CDU’lu siyasetçiye göre destek oranlarının ve toplam destek hacminin kademeli azaltılması kayıp değil, daha verimli çözümler için rekabeti artıracak bir adım olabilir.

SPD kanadı kapıyı tamamen kapatmıyor

SPD içinde ise Miersch’e destek geldi. Federal Çevre Bakanı Carsten Schneider, İran krizi ve bunun tüketiciler ile ekonomi üzerindeki etkileri nedeniyle bütçe acil durumu seçeneğini tamamen dışlamadığını söyledi.

Schneider, ARD’de yayımlanan Bericht aus Berlin programında, kriz döneminde gelişmelere göre hareket edilmesi gerektiğini belirtti. SPD’li bakan, “Böyle bir kriz durumunda başka türlüsü zaten mümkün değil” dedi.

Schneider, bu nedenle hiçbir seçeneği dışlayamayacağını söyledi. Ancak hükûmetin asıl hedefinin bu olmadığını da vurguladı.