Almanya'da siyasi deprem: AfD birinci, hükûmet dipte

Almanya’da siyasi dengeler değişmeye devam ediyor. ARD-DeutschlandTrend’in haziran 2026 araştırmasına göre AfD, yüzde 27 ile birinci parti konumunu korudu. CDU/CSU ise 1 puan kaybederek yüzde 23’e geriledi. Bu oran, Birlik partileri için Ocak 2022’den bu yana en düşük seviye oldu.

Yeşiller de 1 puan kayıpla yüzde 14’e düştü. SPD ise 1 puan artarak yüzde 13’e yükseldi. Sol Parti yüzde 10’da kaldı. FDP yüzde 4, BSW ise yüzde 3 ile seçim barajının altında görünüyor.

Seçmenler partilerden memnun değil

Araştırma, seçmenlerin parti tercihlerinin çoğu zaman güçlü bir siyasi heyecana dayanmadığını gösterdi. Katılımcıların yaklaşık yarısı desteklediği partiye gerçekten ikna olduğu için oy verdiğini söyledi. Diğer yarısı ise daha çok diğer seçenekleri yetersiz bulduğu için mevcut tercihini yaptığını belirtti.

AfD seçmenlerinde diğer partilere duyulan mesafe belirleyici unsur olarak öne çıktı. Yeşiller ve Sol Parti seçmenlerinde ise ideolojik ve programatik bağlılık daha güçlü göründü. CDU/CSU ve SPD seçmenlerinin önemli bir bölümünde ise parti programı ya da lider kadrodan çok uzun süreli siyasi aidiyet etkili oldu.

Hükûmete destek çok düşük

CDU/CSU ve SPD’den oluşan siyah-kırmızı koalisyon, kendi seçmenini bile ikna etmekte zorlanıyor. Araştırmaya göre CDU/CSU seçmenlerinin yalnızca üçte birinden biraz fazlası hükûmetin çalışmalarından memnun. SPD seçmenlerinde bu oran yalnızca yaklaşık altıda bir düzeyinde.

Almanya genelinde federal hükûmetten memnun olanların oranı yüzde 12’ye geriledi. Bu, geçen aya göre 1 puanlık düşüş anlamına geliyor. Başbakan Friedrich Merz hakkında olumlu görüş bildirenlerin oranı yüzde 16’da kaldı. SPD’li Başbakan Yardımcısı Lars Klingbeil’e olumlu bakanların oranı ise yüzde 21 oldu.

Kabinede çoğunluk tarafından olumlu değerlendirilen tek isim yine Savunma Bakanı Boris Pistorius oldu.

Ekonomi artık birinci sorun

Araştırmada en dikkat çeken başlıklardan biri ekonomi oldu. Almanya’da ekonominin durumunu olumlu değerlendirenlerin oranı yalnızca yüzde 13’te kaldı. Bu seviye, 2000’lerin sonundaki avro krizi döneminden bu yana görülen en düşük oranlardan biri olarak öne çıktı.

Her 10 kişiden 4’ü, önümüzdeki 12 ay içinde kendi ekonomik durumunun kötüleşeceğini düşünüyor. Doğu Almanya’da bu oran neredeyse her 2 kişiden 1’ine yaklaştı.

Ekonomiye dair karamsarlık, seçmenlerin sorun önceliklerini de değiştirdi. Uzun süredir en önemli başlıklardan biri olan göç, yerini ekonomiye bıraktı. Araştırmaya göre yurttaşlar artık Almanya’nın en büyük sorunu olarak ekonomik durgunluğu görüyor.

AfD ile işbirliği tartışması büyüyor

AfD’nin yüksek oy oranı, Almanya’da partilerin AfD ile ilişki kurup kurmaması tartışmasını yeniden güçlendirdi. Araştırmaya göre Almanların yaklaşık yüzde 40’ı AfD ile hiçbir şekilde işbirliği yapılmamasını istiyor. Yaklaşık yüzde 30 ise her durumun ayrı ayrı değerlendirilmesini savunuyor. Dörtte birlik bir kesim ise AfD ile bilinçli şekilde işbirliği aranmasını destekliyor.

CDU’nun AfD ile koalisyon ya da benzeri işbirliklerini dışlayan kararı toplumda artık daha bölünmüş bir karşılık buluyor. Buna rağmen CDU seçmenlerinin çoğunluğu bu çizgiyi hâlâ destekliyor.

CDU’nun Sol Parti’ye mesafe koyan tutumu ise genel kamuoyunda çoğunluk desteği bulmuyor. Ancak CDU seçmenlerinin büyük bölümü bu yaklaşımı da destekliyor.

Dünya Kupası’nda beklenti yüksek

Araştırmada 11 Haziran’da başlayan Futbol Dünya Kupası da soruldu. Almanya’da her 3 kişiden 1’i turnuvaya şimdiden güçlü ilgi duyduğunu belirtti.

Katılımcıların yüzde 55’i Alman Milli Takımı’nın en az çeyrek finale çıkabileceğini düşünüyor. Yüzde 22’si Almanya’nın finale yükselebileceğini, yüzde 20’si ise kupayı kazanabileceğini söylüyor.

Almanlara göre turnuvanın en güçlü şampiyonluk adayları arasında Fransa ve İspanya öne çıkıyor. Fransa, son Dünya Kupası’nın finalisti olarak ciddi rakiplerden biri görülüyor.