Almanya AB ücret şeffaflığı kuralını yetiştiremedi

Almanya, Avrupa Birliği’nin ücret şeffaflığı düzenlemesini zamanında hayata geçiremedi. Kadın ve erkekler arasındaki ücret eşitsizliğini azaltmayı amaçlayan AB Ücret Şeffaflığı Direktifi’nin 7 Haziran 2026’ya kadar ulusal hukuka aktarılması gerekiyordu.

Ancak Federal Aile Bakanlığı, düzenlemenin ancak 2027 başına kadar tamamlanabileceğini açıkladı. Bu nedenle Almanya, pazartesiden itibaren Avrupa hukukunu ihlal etmiş olacak.

AB’den yaptırım gelebilir

AB Komisyonu’nun şimdi Almanya’ya karşı ihlal süreci başlatıp başlatmayacağına karar vermesi gerekiyor. Böyle bir süreç, düzenlemenin kısa sürede uygulanmaması hâlinde para cezasına kadar gidebilir.

Ancak Komisyon, federal hükûmetin önümüzdeki aylarda somut bir uygulama planı ortaya koyması ve süreci hızlandırması durumunda yaptırım yoluna gitmeyebilir.

Bakan Prien süre ve içerikte değişiklik istiyor

Federal Aile Bakanı Karin Prien, cuma günü yayımlanan Politico podcastinde, Almanya’nın bazı Avrupa ülkeleriyle düzenlemenin uygulanma süresi ve içeriği konusunda değişiklik yapılması için görüşmeler yürüttüğünü söyledi.

CDU’lu Bakan Prien, buna rağmen düzenlemenin tamamen kaçınılmaz olduğunu belirtti. Prien: “Günün sonunda, en azından bürokrasisi düşük bir uygulamadan kaçamayacağız” dedi.

Prien, ücret eşitliğinin siyasi hedef olmaya devam etmesi gerektiğini de vurguladı.

İlanlarda maaş aralığı yazılacak

AB düzenlemesi, işverenlere yeni yükümlülükler getiriyor. Buna göre işverenler, iş ilanlarında ücret aralıklarını belirtmek zorunda olacak.

Çalışanlar, aynı ya da eşdeğer işi yapan meslektaşlarının ortalama ücretleri hakkında bilgi isteme hakkına sahip olacak.

100’den fazla çalışanı bulunan şirketler ise kadın ve erkekler arasındaki ücret farklarına ilişkin düzenli rapor hazırlayacak.

Direktifin temel hedefi, aynı ya da eşdeğer işe eşit ücret ilkesini Avrupa genelinde daha etkili biçimde uygulamak.

Kamu çalışanları hemen hak kazanıyor

Düzenlemenin gecikmesi, Almanya’da şimdiden bazı hukuki sonuçlar doğuruyor. Kamu hizmetinde AB direktifinin hükümleri doğrudan uygulanabilir kabul ediliyor.

Bu nedenle kamu çalışanları, şimdiden ortalama maaşlara ilişkin bilgi talep edebilir.

Özel sektör için direktif doğrudan uygulanmıyor. Ancak Alman mahkemeleri mevcut hukuku giderek daha fazla AB kurallarına uygun şekilde yorumlayabilir. Bu da özel işverenler açısından daha sıkı standartlar anlamına gelebilir.

Hükûmet ‘bürokrasi’ gerekçesini öne çıkarıyor

Federal hükûmet, gecikmeyi ekonomik koşullar ve düzenlemenin mümkün olduğunca az bürokrasiyle uygulanması hedefiyle açıklıyor.

Sendikalar ve eleştirmenler ise hükûmeti süreci ağırdan almakla suçluyor. Eleştirilere göre gecikme, kadın ve erkekler arasındaki ücret farkıyla mücadeleyi zayıflatıyor.

Almanya’da 2017’den bu yana Ücret Şeffaflığı Yasası yürürlükte. Ancak bu yasa, etkisiz kaldığı gerekçesiyle uzun süredir eleştiriliyor. Yeni AB düzenlemesi kapsamında mevcut yasanın da elden geçirilmesi bekleniyor.

Almanya’da ücret farkı AB ortalamasının üzerinde

Eurostat’ın 2024 verilerine göre, Almanya’da kadınlar erkeklerden ortalama yüzde 15,6 daha az kazanıyor. AB genelinde bu fark yüzde 11,1 seviyesinde.

Bu tablo, Almanya’nın ücret eşitliği konusunda Avrupa ortalamasının gerisinde kaldığını gösteriyor.

AB Ücret Şeffaflığı Direktifi, bu farkı azaltmak için işyerlerinde daha fazla açıklık ve daha güçlü denetim getirmeyi hedefliyor. Ancak Almanya’nın uygulamayı geciktirmesi, hem Brüksel’de hem de ülke içinde yeni bir tartışma başlığı açtı.